Üniversiteli bir genç hâlâ, Bayezid Camii...

Abone Ol

İnsanlara yakın bir dost. Ondan uzakta olan bir iş halledildiğinde bile ille onda vakit eylemini kuşanma arzusu Ya da buluşma noktası Üniversite yıllarından kalma bir alışkanlıkla, soğuk bir kış gününde bile arkadaş bir avluda titreye titreye dostu beklemek

Laleli de buluşsa idik Kesin bir hayır Bayezid Camii avlusunda bekle beni!

Yanındaki Çınaraltı dan mıdır, yoksa kanatlarının altındaki Sahaflardan mıdır Üniversite Meydanına bakışı ya da içindeki eskimiş kırmızı halılarından kopmak istemeyişimiz

Elbet haksızlığımız Lâleliye Fakat çamaşır dükkânları ile asaleti elinden alınan Lâleli Camiinin yaşadığı ıstıraba şahit olmak dayanılır gibi değil. Ticaretin en aşağı türünün bedenleri arasında tutuşturulduğu bir mabedin ağır hüznüne tanık olmak az acı değil. Ya da çamaşır esnafının caminin sadece tuvaletlerine uğradığını görmek sabredilir gibi değil.

Çocuklarımızla, konuklarımızla İstanbul u gezmeye çıktığımızda ya onunla başlarız ya da uğramamayı hiç düşünmediğimiz eski bir yakın gibi hep aklımızda tutarız. Bakın çocuklar, şu eski halılar, şu çatlak tonozlar kaç anılara tanıklık ettiler. 78 kuşağının acılarına az yanmadı bu Mabed. Her öğrenci cenazesinde bir anne gibi hıçkıra hıçkıra ağladı. Çatışmalarda öldürülenler Fatih Camii nden kaldırılsa da Bayezid de sloganlar atıldı. Şehitler ölmez. Hep protestti zaten tarih boyunca... 1705 Temmuzunda da ayaklanma hazırlığı ile bir grup, bu camide toplanarak son görüşmeleri yaparlar. Ne ki ihbar üzerine asiler camide yakalanır. Ünlü isyancı Patrona Halil ve arkadaşlarının saraya karşı harekete geçtikleri yer de yine Bayezid Camii önü idi. İnsanlara özgürlüğü fazlasıyla ilham ediyor olmalı ki, direniş Cumaları en çok Bayezid e yakıştı. Polis en önemli tedbiri burada aldı. Gerçi direnç dolu yüreği yüzünden resmi iktidarlar tarafından hep dışlandı. Hep gençlerin kaldı bu yüzden. Bir de genç kalan protestocuların. Hatta son yıllarda bile 1730 tarihli isyan kullanılarak Bayezid in külliye binalarından olan çifte hamama Patrona Hamamı denip yıktırılmak istendi. Camiyi yıkmaya cüret edemezler elbet ama depremlerle yara alan mabedin derin çatlakları çok mukaddesatçı son hükümetin de umurunda olmadı. Düğün alışverişlerinin çarşı dönüşünün yorgunluğunu Yeni Camii de atmak isteyen annelerinin kollarından çekiştire çekiştire hayli uzaktaki Bayezid Camii nde vakti eda etmek isteyen üniversite öğrencisi kızların maziden kopmama arzusu yanında geleceğe taşıma utkusudur da mabedi. Ki her kültürüne sevdalı gencin çok iyi bildiği gibi II. Bayezid, bu Külliye ile Bizans ın en kalbi noktasına Müslüman Türkün mührünü vuruyordu. İstanbul un en merkezi yerinde bulunuşu dışarıdakilerin husumetini çekmekle kalmamış, içerdeki İslâm düşmanlarına da çok fazla acı vermiştir. Bu sebeple her Selâtin Camii nde bulunan geniş dış avlusu kaldırılmış, külliye binaları tahrip edilmiştir. İç avludaki zarafet abidesi yaşlı ağaçlara acımasızca kıyılmıştır.Bir sanat şaheseri olan minberi ve ahşap işçiliğinde zirve olan kapı ve pencere kanatları gibi mücevher değerindeki aksanı da devlet ricalinin gönlünde ona bir yer açamamıştır. Beyazıt Meydanı isminden rahatsız olanların ona 1960 da verdiği Hürriyet Meydanı adını ise halk tutmamıştır. İstanbul u ve Müslüman Türk kültürünü tanımaya yanaşmayan, düşmanlık besleyen zihniyet Bayezid Camii nden ve diğer mabetlerden hep rahatsız oldu. Bugün Evliya Çelebi nin bahsettiği külliye binalarından ne Muvakkithane ne de Sebil ayaktadır. 1933 de İstanbul Belediyesi bir güzellik abidesi Kasrı Hümayun u yıktırmaktan zerre miktar keder duymamıştır. Abidevi Bayezid Hamamı da yıktırılmaya çok uğraşılmış, muvaffak olunamayınca bir harabe haline getirilmiş. Velî lakaplı II. Bayezid in kimsesizlerin barınmasına yönelik yaptırdığı tabhaneler, medrese, imaret, kervansaray, sıbyan mektebi ve türbelerle şehir siluetine büyük bir zenginlik katan külliye binalarına çok zarar verilse de ayakta kalabilen yapılar insanlara hâlâ çok büyük ruh enginliği vermektedir. Bizans ın enkazı üzerinde dirilen yeni medeniyetin parlak bir ışığı olarak etrafını aydınlatmaktadır