Rize Ticaret Borsası (RTB) Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Erdoğan, yaptığı açıklamada, Mayıs ayında başlayan yaş çay hasadının Ekim ayında tamamlandığını söyledi. Geçen yıl 1 milyon 305 bin ton yaş çay üretildiğini belirten Erdoğan, ‘‘Bu yıl ise 1 milyon 230 bin ton yaş çay üretimi yapıldı. Böylece geçen yıla göre yaş çay üretiminde yüzde 6.14 azalma yaşandı‘‘ diye konuştu.
Geçen yıl üretilen yaş çayın 715 bin tonunun özel sektör, 590 bin tonunun ÇAYKUR tarafından satın alındığını, bu yıl ise özel sektörün 577 bin ton, ÇAYKUR‘un 653 bin ton civarında yaş çay aldığını belirten Erdoğan, ‘‘Geçen yıla göre özel sektörün aldığı yaş çay yüzde 23.94 oranında azalırken, ÇAYKUR‘un aldığı yaş çay yüzde 9.58 arttı. Geçen yıl rekolte yüksekliği nedeniyle ÇAYKUR‘un alamadığı yaş çay özel sektör tarafından satın alınmış, bu nedenle özel sektör önceki yıllara göre oldukça fazla alım yapmıştı. Bu yıl ise rekoltenin düşmesi nedeniyle denge tekrar ÇAYKUR lehine döndü‘‘ dedi.
Çay sektörü dengesiz koşullarda çalışıyor
Yaş çaydan elde edilen kuru çayın geçen yıllara göre daha düşük olduğunu söyleyen Erdoğan,
"Bu yıl üretilen yaş çaydan 235 bin tonun üzerinde kuru çay üretilmesi gerekiyordu. Ancak sadece 225 bin ton civarında kuru çay elde edilebildi. Yani verim yönünden kalitesiz bir sezon oldu." dedi. Mehmet Erdoğan, çay sektörünün 2009‘da yapılan bazı çalışmalarla nispeten iyi duruma geldiğini, ancak son dönemlerde durağanlaştığını ifade ederek, buna sebebin ise yapılan kanun çalışmasının tamamlanamaması olduğunu belirtti. "Emtia değerinin düşmesi süreciyle fiyatlarda düşüş gözlendi. Kuru çayın maliyet fiyatı bugün 6 liranın üzerinde olmasına rağmen maalesef 5 liradan satılmaktadır. Bu da çay sektörünün ne denli dengesiz bir çalışma sistemi içinde olduğunu gösteriyor. 6 liraya üretilen ürünün 5 liradan işlem görmesi hiçbir ticari mantığa uyacak bir şey değil." diyen Erdoğan‘a göre, sektör kalite, potansiyel değer ve üretilen ürünün Türkiye‘ye yeterlilik süreci olarak giderek kan kaybediyor.
"Sorunların kaynağında çayın kendine has bir kanunu olmayışı ön plana çıkıyor. Tarladaki üretiminden başlayıp, son tüketiciye kadar olan süreci kontrol edecek bir kanun yapmazsak kan kaybı sürecek, vatandaş tarlada sıkıntı çekecek, sektör değeri düşecek, sanayici ürettiği ürünü satmakta zorlanacak, tüketici de kaliteli ve kalitesiz ürünü ayırt etmede sorun yaşayacaktır." diye konuşan Mehmet Erdoğan, "Bütün bu nedenlerle kanunun olması şarttır." diyerek sözlerini bitirdi.