‘‘Perakende Yasasının çıkmaması her gün esnaf ve sanatkâra zarar vermeye devam ediyor‘‘
Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, Perakende Yasasındaki gecikmenin her gün esnaf ve sanatkara zarar vermeye devam ettiğini bildirdi.
Palandöken yaptığı yazılı açıklamada, mahalle aralarının indirim marketlerinden geçilmediğini savundu. Hiper-grosmarket, alışveriş merkezleri (AVM) ve büyük mağazalar olarak isimlendirilen işletmelerin sayısının da hızla artmasının, perakende piyasasında rekabet şartlarının yok olmasına yol açtığını iddia eden Palandöken, ‘‘Perakende Yasasının çıkmaması her gün esnaf ve sanatkara zarar vermeye devam ediyor‘‘ ifadelerini kullandı.
Palandöken, 1999 yılında 40 milyar dolar civarında olan perakende sektöründe geleneksel perakendenin payının yüzde 85 iken 2011 yılında bu oranın yüzde 40‘a düştüğünü aktardı.
Palandöken, şunları kaydetti:
‘‘2000 yılında 2 bin 500 tane olan zincir ve süpermarket sayısı Ekim ayı sonu itibariyle 11 bin 588 mağazaya ulaşmış durumdadır. Piyasa hızla doluyor, yasanın çıkması çok gecikmiştir. Sektörde, haksız, kontrolsüz ve denetimsiz bir rekabet olmaktadır. Yeni AVM‘ler Anadolu‘da da hızla yayılarak 58 il merkezinde topladığı sıcak parayı il dışına çıkararak esnafımıza ve il ekonomilerine zarar veriyor. Büyük mağazaların rakipsiz kaldığı yerlerde, alternatifsiz ve çaresiz kalan esnaf, toptancı ve tüketiciler maalesef istenen fiyat ve ödeme şartlarını kabul etmek durumunda kalmaktadır.‘‘
‘‘İstanbul‘da 109, Ankara‘da 37, İzmir‘de 17 AVM bulunuyor‘‘
Türkiye‘de faaliyet gösteren AVM, hiper ve süper marketlerin büyük çoğunluğunun yabancı sermayenin elinde olduğunu savunan Palandöken, bunların açıldıkları bölgelerde haksız rekabete yol açarak, ekonominin kılcal damarları olan esnafın yok olmasına neden olduğunu belirtti.
Palandöken, Türkiye‘deki AVM sayısına ilişkin de şu bilgileri verdi:
‘‘2005‘te AVM sayısı 106 iken 2010‘da bu rakam 263‘e, 2011 yılında açılan 11 yeni AVM ile sayı 278‘e ulaştı. Sektörün her yıl ortalama yüzde 20-25 büyüdüğü dikkate alındığında, 2013 yılında bu sayının 400‘e ulaşması bekleniyor. İllere göre bakıldığında yüzde 60‘ı İstanbul ve Ankara‘da yoğunlaşıyor. İstanbul 109 alışveriş merkezi ile ilk sırada olup, Ankara 37, İzmir 17 alışveriş merkezi ile İstanbul‘u takip etmektedir.‘‘
Bin kişiye düşen alışveriş metre karesinin dikkate alındığında Ankara‘nın 297 metre kare ile liderliğini sürdürdüğüne işaret eden Palandöken, AVM‘lere kurallar getirecek Perakende Yasasının çıkmasını beklerken, belediyelere de büyük görevler düştüğünü, belediyelerin haksız rekabeti önleyebilecek yasal imkanlara sahip olduğunu vurguladı.