Yaşadığımız ülkenin şartları, yaşadığımız dünyanın “bin bir türlü hali” ile karşılaştırıldığında iyimser boyutlardadır. Sorun ise, bu iyimserliği “idare-i maslahat”la mı yoksa “somut bir strateji” ile mi değerlendireceğimiz konusundaki belirsizliktir. Bu belirsizlik uzun sürdüğü için önce iyimserliği sonra tedbir üretmeyi kaybettik. Bu kayıpları artıran şey ise; “eşek öldüyse işe yaramayacak girişimler”in gündem yapılarak potansiyelimizin heba edilmesidir.
“Yaramaz” İşler
Eşek öldü ve siz bunu kabul etmiyorsanız, yaptığınız işler “yaramaz” olacaktır. Misal; eşeğin semerini değiştirirsiniz ama işe yaramaz, binicileri değiştirirsiniz hiç yaramaz! Sonra kamçıyı değiştirirsiniz, ses verir ama sonuç vermez. Yaramaz işler halkın gözüne batmasın diye ölmüş eşeğin performansı incelenir hatta ölmüş eşeği nasıl kullanıyorlar konusunda başka ülkelere heyetler gönderilir.
Tüm bu “çaba”lar yeterli olmayınca, “başarı ölçüleri” ölmüş eşeğe göre yeniden ayarlanır. Ölmüş eşek, başka ölmüş eşeklerle karşılaştırılarak “parlak fikir”ler bulunur.
Göz kamaştıran(!) bu parlaklık yeniliği durdurduğu için “ölmüş eşeğin tüm sağ eşeklerden daha iyi olduğunu iddia eden propaganda” başlar. Ve “bir ekonomik sistemde kaynaklara sahip olanlar, kaynakları mal ve hizmet üreterek pazarlamada kullananlardan daha çok para kazanıyorlarsa” bu eko-sistemin, “ego” sistem olduğu deşifre olur.
Tersine Yenilik
Samana sahip olanların, eşeğe saman verip beslemekten daha çok para kazandığı bir sistem sadece “ego” üretir ve bu ortamda kimse eşek beslemez. Hatta saman stoku yüzünden “eşek açlığa alışamadan ölebilir”! Yeniliği sağlayan ise“ego” değil, “eko” sistemdir.
Bu noktada “eko” sağlayan tersine işler ve yenilikler yapmak gerekir.
Ülkeler arasındaki performans, altyapı, sürdürülebilirlik, yasal düzenleme ve tercihler gibi temel ihtiyaç farkının giderek azalması yenilik zeminini genişletiyor. Bütçelerdeki daralmalar, gelişmekte olan ülkelerde de düşük maliyetli ve kaliteli ürün-hizmet arayışını hızlandırıyor. “Hayat standartları”nın birbirine yaklaştığı bu dönemde son teknoloji çözümlerin herkese ulaşacak fiyat ve kalitede olması için ne yapılmalıdır?
Elbette, iş yapma şekli (kültür) yeniden biçimlendirilmelidir. Çünkü kültür değişmeden, iş modeli de değişmemekte, ön kabuller yenilikleri frenlemektedir. Bunu aşmak adına öncelikle mevcut girişim ve yönetişim sistemlerinin “ölü eşek” olduğu kabul edilmelidir. Bu kabul, racona ters ama “canlı kuş” olmak için derstir!