Gizle

Fındık tekele teslim edildi

Fındık konusuyla yakından ilgilenen ve sık sık üreticinin sorunlarına çözüm arayan Saadet Partisi Giresun İl Başkanı Abdulkadir Bektaş, fındığın bilinmeyenlerini, sorunun temel sebebini ve çözümlerini Millî Gazete’ye anlattı. Dünyadaki fındığın % 70’ini üreten bir ülke olduğumuzun altını çizen Bektaş, “Dünya piyasalarını kontrol edebilme gücüne sahibiz. Üretimde açık ara önde olmamıza rağmen piyasayı biz belirleyemiyoruz” dedi.

Haber albümü için resme tıklayın

Başkanım, bu sene fındığın rekoltesi nedir?

Fındık, Karadeniz’de herkesi, 8 milyon kişiyi doğrudan ya da dolaylı şekilde ilgilendirmektedir. Rekolte ise 670 bin tondur. Türkiye’den sonra en çok fındık olan ülke İtalya’dır. Orada ise rekolte 100 bin tondur. Dünyadaki fındık üretiminin % 70’i Türkiye’dedir. O da Karadeniz Bölgesi’nde yetişmektedir.

FİSKOBİRLİK BU İŞİN EHLİ

Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) fındık alımlarını nasıl gerçekleştirmeli? Üretici birliklerinin rolü burada nasıl olmalı?

TMO, alımlarını Fiskobirlik üzerinden yapması gerekir. Çünkü Fiskobirlik, bu işin ehli durumundadır. Dönüm başı fındık alım miktarını artırmalıdır. Bu seneki iklim şartlarından dolayı çürük ve çatlak (fire) oranları makul seviyeye yükselmelidir. Fındıktaki tek üretici birliği Fiskobirlik’tir.

PİYASAYI KONTROL ETME GÜCÜNE SAHİBİZ

Dünyanın en çok fındık üreten ülkelerinden biri olarak ürettiğimiz fındıkların % 70’i ihraç ediliyor. Bunun iç piyasada üretici ve tüketici bazında etkileri nasıl olur?

Fındığımız ham madde olarak ihraç edilmektedir. Dünyadaki fındığın % 70’ini üreten bir ülke olarak dünya piyasalarını kontrol edebilme gücüne sahibiz. Geniş bir halk kitlemiz var bu işle uğraşan. Dünyada fındık üretiminde açık ara lider olmamıza rağmen fındık kontrolünü, fındığın borsasını biz belirleyemiyoruz, Hamburg’da belirleniyor. Çünkü alışveriş orada yapılıyor. Fındık, Türkiye’de mamul hale getirtilmelidir. Fındık sanayisi, çikolata sanayisi Türkiye’de olmalıdır. Karadeniz Bölgesi’nde olmalıdır. Mamul halde ihraç edilmelidir. Böylece ülkeye katma değer artışı sağlanır. Bölgede istihdam artışı da sağlanmış olacaktır böylelikle. Bu etkenlerden doğan sebeplerle de göç önlenmiş olur. İnsanlar köyünde kalır. Fındık fiyatı böylece Almanya Hamburg’da değil, bölgemizde belirlenmiş olur.

Son on yıllık verilerde iç fındık ihracatı 7,5 dolar seviyesindeyken şu anda 6 dolar bile değil. İç piyasada ise kendi vatandaşımız fındığı pahalıya tüketiyor. Şu durumda iç piyasaya yönelmek daha doğru bir politika olmaz mı?

Fındığımız, mamul (çikolata-pasta-sanayii vb.) geliri büyük oranda Avrupa’da gerçekleştiği için ister istemez % 70 ihraç edilmektedir. Bu tesislerin ülkemizde kurulması, fındığın iç piyasada daha fazla tüketilmesine katkı sağlayacaktır.

"ÜRETİCİ FİSKOBİRLİK'E GÜVENEBİLMELİ"

Ağustos ayında fındık alım fiyatları Giresun kalite kabuklu fındık 10,5 TL, levant kalite fındık kilosu 10 TL olarak açıklandı. Ama şu an 10 TL’nin altına düşmüş durumda. Bu fiyatlar üreticinin nasıl bir yol izlemesine sebep olur?

Üreticinin sesi olan Fiskobirlik’e sahip çıkması ve fındığını Fiskobirlik’e vermesi, Fiskobirlik’e güvenmesi gerekir. Son zamanlarda yatırım ve atılımlar yapan Fiskobirlik’in önünü açmayan yetkililerden hesap sorulmalıdır. Devlet, fındığı serbest piyasa yaparak üreticiler birliği ve fındık alımı yapan tüccarları dünya devleriyle karşı karşıya bıraktı. Bu da fındığın birkaç firmanın eline geçmesine neden oldu. Devlet, kendi kontrolündeki fındığı tekele teslim etmiştir.

ÜRETİME DAYALI ÜRÜN BAZLI DESTEK SAĞLANMALIDIR

Hem üreticinin hem de tüketicinin memnun edilmesi adına neler yapılmalı, nasıl bir yol izlenmelidir?

Alan bazlı destek yerine üretime dayalı ürün bazlı destek verilmelidir. Yılda 800 milyon TL, 9 yılda 7 bin 200 milyar TL dönüm başı ödeme yapıldı. Bu ödeme Fiskobirlik’e yatırım amaçlı uzun vadede borç olarak verilse üretilen fındığın büyük bir kısmını Fiskobirlik alıp işleyecektir. Dolayısıyla katma değer artışı daha çok almış olacak. Dönüm başı fındık artırımını sağlayacak toprak ve dal ıslahı yapılmalıdır. Son zamanlarda meydana gelen iklim değişikliklerine (aşırı soğuk, aşırı sıcak) dayanıklı fındık türleri geliştirmelidir.

09 Ekim 2017 -

Muhabir Samet Yalçın


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Milli Gazete Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Milli Gazete hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz


Anket Seçim barajı ile ilgili ne düşünüyorsunuz?