Yassıada'da 103 milyonun öyküsü!

Dün 27 Mayıs'tı...

Başbakan Adnan Menderes ve arkadaşlarının idam edildiği 27 Mayıs Askeri Darbesi’nin yıldönümü.

Prof. Dr. Emine Gürsoy Naskali... Celal Bayar’ın torunu... Darbe mağdurlarından...

Darbe yapıldığında 10 yaşındaydı. Dedesi Celal Bayar Cumhurbaşkanı’ydı. Yaşı o dönem küçük de olsa, birçok hususun yakın tanıklarındandı...

Emine hanım, 27 Mayıs Darbesi’nin 61. yıldönümünde, 15 Temmuz Derneği ve Marmara Üniversitesi’nin birlikte düzenlediği "Hafızanda Ne Var? / Harbi Konuşmalar" programında anılarını anlattı. Bakalım mı;

* "Çankaya Köşkü'nden ayrıldıktan sonra Ankara’da kimse Bayar ailesine evini kiraya vermek istemedi. Eve giriş çıkışlar yasaktı. Silahlı askerler ve bir subay nöbet tuttu. Anneannem, annem ve üç kız kardeş evdeydik. Gelen mektuplar bize açık olarak verilirdi. Hoşlarına gitmeyen bir şey olursa sansür uygulanırdı."

* "Bir gün beni silahlı bir asker ve subay alıp tek başıma jipe bindirdi. Nereye götürüldüğümü sonradan anladım. İlkokul diploması almak için toplu sınavların yapıldığı okuldu bu. Hiçbir öğrenci yoktu okulda. Sözlü ve yazılı sınav olup geçtim. Diplomam eve geldiğinde üzerindeki resmim yırtılmıştı. Annem geçersiz olan bu diplomayı kabul etmek istemedi ancak getiren kişi başım belaya girer diye yalvarınca aldı. Bu sadece benim yaşadığım bir zorluk değildi. Demokrat Partililerin çocuklarının çoğu öğretmenlerin davranışı nedeniyle okullarını bırakmak zorunda kaldı."

* "Yassıada Mahkemeleri tamamen kurmaca mahkemelerdi. Hâkimleri darbeciler atamıştı. Bize verilen avukatları darbeciler seçiyordu."

* "Muazzam bir yalan propaganda yaptılar. Demokrat Partililerin uçaklar dolusu altınla kaçarken yakalandıklarını yazdılar. Böyle bir şey asla yok. Mesela babam Ahmet İhsan Gürsoy darbe olduğunda yurt dışındaydı. Darbe haberini alır almaz ilk uçakla Türkiye’ye geldi ve havaalanından alınarak direkt Yassıada’ya götürüldü. Bu yalanlar içinde büyükbabamı en çok rahatsız eden şey 103 milyon yalanıydı."

* "Yassıada Mahkemeleri sürerken her akşam bir 'Yassıada Saati' vardı. Bizim evde hiç açılmadı o saatte radyo. Radyoya çıkacağını bilen hâkim tiyatral bir havayla o gün mahkemeyi yönetirdi. Gazeteler onlara eşlik etti. En acısı bizi bilip tanıyan insanlar da bu kervana katıldı."

* "Darbeciler Yassıada’nın yanında Sivas’ta da bir kamp kurdu. Güneydoğu’daki tüm Demokrat Partilileri buraya topladılar. 1961 Anayasası darbecilerin iktidarını sağlamlaştırmak için yazıldı."

* "27 Mayıs Darbesi, İsmet İnönü’nün çıkardığı bir kanunla 20 yıl bayram olarak kutlandı!"

* "Darbelere karşı her zaman teyakkuzda olunması gerekir."

***

27 Mayıs Askeri Darbesi olunca gündeme gelen konulardan biri 103 milyondu; "İş Bankası'nda, kasada, Celal Bayar'ın 103 milyon lirası var!"

1960'lı yıllarda 103 milyon lira çok büyük bir para!

Görevliler, Türkiye İş Bankası'na gitti. Banka kasası açıldı.

Kasadan çıkan, Reşide-Celal Bayar çiftinin merhum oğulları Refii'nin bir tutam saçıydı!

SİVAS KAMPI DA NEYİN NESİ!

Emine Gürsoy Naskali'nin anılarında yer verdiği "Sivas Kampı", 27 Mayıs Askeri Darbesi'nin "az bilinen" gerçeklerindendi.

Peki, darbecilerin Sivas Kampı neyin nesiydi?

* 27 Mayıs 1960 Askeri Darbesi’nden hemen sonra Sivas Kabakyazı’da boşaltılan askeri kışlaya Doğu ve Güneydoğu Anadolu’dan 485 kişi getirildi.

* Getirilenlerin en küçüğü on dört yaşındaydı. Tümünün mallarına el konulmuştu.

* Getirilenlerin suçu "Kürtçülük propagandası yapmak ve isyan ihtimali" olarak ifade edilmişti.

* Dokuz ay sürdü, zorunlu kamp. Sonra 55 kişi Türkiye’nin farklı bölgelerine sürgün edildi.

* Kampta, Sedat Bucak, İzzetin Doğan, Dengir Mir Mehmet Fırat gibi toplumun tanıdığı isimlerin babaları ve dedeleri de vardı.

* İlginç bir durum yaşanmaktaydı; devlet sürgüne gönderdiği kişileri zamanında Milli Mücadele’deki katkılarından dolayı madalya ile ödüllendirmişti!

* Sivas Kampı’nda dokuz ay tutulan 485 kişi, yemeklerini ceplerinden yedi. Dokuz aylık tutuklulara yemek vermeyen devlet, Sivas Kampı’nı boşaltırken onlardan 400 lira yemek parası almayı da ihmal etmedi(!)

* Operasyon, muhtemel bir Kürt muhalefetini baştan sindirmeyi amaçlıyordu.

* Çarpıcı bir not; Sivas Kampı’na getirilen bir de CHP’li vardı. Van milletvekili Tevfik Doğuışıker. Doğuışıker askerlerle tartıştığı için uçağa konularak Sivas Kampı'na yollandı. Doğuışıker kamptayken milletvekili olduğu halde CHP'den ihraç edildi.

SİVAS KAMPI'NIN ÜNLÜ İSİMLERİ

* Sivas Kampı'nın bazı ünlü isimleri şunlardı; Dengir Mir Mehmet Fırat’ın dedesi Zeynel Turan, İzzetin Doğan’ın babası Hasan Hüseyin Doğan, Sedat Bucak’ın babası Hakkı Bucak, Şeyh Said’in çocukları Şeyh Ali Rıza ve Şeyh Selahaddin Efendiler, Van’dan Kinyas Kartal ve diğer Kartal’lar, Hakkâri’den Ertuş’lar, Ağrı’dan Öztürk’ler, Diyarbakır’dan Ensarioğullar’ı, Elazığ’dan Septioğulları, Diyarbakır’dan Mehmet Kayalar, Bayburt’tan Baki Tuğ’un babası Necati Tuğ, Zeynel Abidin Erdem’in amcası Bahattin Erdem ve avukat M. Necati Kerimoğlu, Ağrı Tutak’tan Kazım Yıldırım, Malatya’dan Sait Çekmegil, Van CHP Milletvekili Tevfik Doğuışıker, Diyarbakır’dan Bozo Kemal lakaplı Kemal Yıldırım, Cemil Küfrevi, Batman’dan Sait Ramanlı, Kubbettin Septioğlu, Zeynel Abidin İnan, Mustafa Işık, Rıfat Ökten, Turhan Bilgin, İlhan Kesici'nin babası...

***

Son not; darbelerden milletçe çok çektik! 27 Mayıs, 12 Eylül, 28 Şubat, 15 Temmuz...

Bu memlekette artık askeri ya da sivil darbeler olmasın! Hükümetler, yönetimler sandıkla gelip, sandıkla gitsin.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Adnan Öksüz - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Milli Gazete Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Milli Gazete hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Milli Gazete editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Milli Gazete değil haberi geçen ajanstır.



Şehir Markaları

Siz de şehir markaları arasındaki yerinizi mutlaka alın...

+90 (212) 697 10 00
Reklam bilgi

Anket Asgari ücret 2 bin 825 TL oldu! Zamdan memnun musunuz?