Reklamı Kapat

Gizemli Amerikan Gemisi; Uss Kentucky!

Cennetmekân Fatih Sultan Mehmet’in, Peygamber Efendimizin (S.A.V.), “Onu fetheden komutan ne güzel komutandır, onu fetheden asker ne güzel askerdir” müjdesiyle fethettiği ve bize emanet ettiği İstanbul’a 1900’lerin başında bir gizemli Amerikan askeri gemisi demirler; USS Kentucky!

Geminin kaptanı Amiral Colby Mitchel Chester’dir.

Ne hikmetse bölgeye ilgi duyar! Bölgede bir demiryolu inşası ile ilgili yatırım yapma düşüncesi taşır, nedense!

Sivas’tan güneydoğuya uzanarak Kerkük üzerinden Süleymaniye’ye inecek, üç yan hattından biri Samsun üzerinden Karadeniz’e, diğeri Halep üzerinden Akdeniz’e, üçüncüsü de Bitlis üzerinden Van’a gidecek olan demiryolu projesi dönemin Osmanlı yönetimi tarafından ilgi görür!

Projenin, Meclis-i Mebusan’da görüşülmesi Haziran 1911’de Meclis-i Mebusan’ın tatile girmesinden birkaç gün önceye rastladığı için 64’e karşı 77 oyla ertelendi. 1911 yılında şirket içi anlaşmazlıklar ve Trablusgarp Savaşı nedeniyle proje geri çekildi.

Yani, aşağıda farklı ayrıntılarını okuyacağınız Chester Projesi’ni, Osmanlı Devleti zamanında da hayata geçirmek istediler!

Türk hükümeti, 18 Aralık 1923’te bu anlaşmayı feshetti.

İyi ki feshetti…

LİMANLARIMIZA DA GÖZ DİKTİLER!

Anadolu topraklarını, madenlerini, zenginliklerini adeta Amerikalılara peşkeş çeken ve 1920’lerin başlarında imzalanan Chester Projesi hakkındaki yazım (5 Mayıs 2021 tarihli) okurlardan büyük alaka gördü.

Çok sayıda mail ve telefon aldım; “Bu konu hakkında biraz daha farklı ayrıntılar verebilir misiniz?” diye…

O halde konuya devam edelim…

Hatırlatalım; adını, Amerikalı emekli Amiral Colby Mitchell Chester’dan alan Chester Grubu ile Nafia (Bayındırlık) Bakanı Feyzi Bey arasında görüşülüp, Meclis tarafından onaylanan anlaşmaya göre; Türkiye’nin doğusunu ve Musul-Kerkük bölgesini Akdeniz ve Karadeniz’e bağlayan 4.400 km’lik bir demiryolu inşası ile üç liman tesisinin yapımı bu şirkete verildi.

Farklı bazı ayrıntılar daha…

* Henüz başkent bile ilan edilmemişti, Ankara… Gizemli bir konuğu vardı, müstakbel başkentin; Amerikalı emekli General Colby Mitchell Chester… Chester ile TBMM Hükümeti'nin temsilcisi Nafia Vekili (Bayındırlık Bakanı) Feyzi Bey arasında sürdürülen görüşmeler sonucunda hazırlanan anlaşma taslağına (sözleşmelere) son şekli verildi. 22 Ocak 1923’te Feyzi Bey tarafından İcra Vekilleri Heyeti’ne sunuldu.

* 30 Ocak 1923’te yapılan görüşmeden sonra, aynı gün, Başvekil Rauf Bey tarafından kanunlaşması için Meclis’e gönderildi.

* Meclis komisyonlarınca yapılan bazı değişikliklerden sonra sözleşmeler 8 Nisan 1923 günü Meclis’te görüşüldü. Bir gün sonra yapılan oylamayla da “The Ottoman-American Development Company” (OADC) ile imzalanan sözleşmeler bir kanunla onaylandı.

Peki, sonra neler yaşandı?

DEVLETİN TEPESİNE ÜŞÜŞEN KOVBOYLAR!

Osmanlı bakiyesi… Yeni yeni kurulan bir devlet… Ve bu devletin tepesine üşüşen haydutlar, kovboylar, at hırsızları… Acaba ne koparabiliriz, nasıl sömürebiliriz arayışları… Devam edelim;

* OADC (The Ottoman-American Development Company) Şirketi, Türk hükümetinden ne kilometre garantisi ne de başka bir para yardımı istemeden, Anadolu’da ve Musul-Kerkük-Süleymaniye bölgesinde 4.400 kilometreye yakın bir demiryolu şebekesi ve kıyılarda da üç liman yapacaktı. Neden acaba? Elin emekli amirali gelecek ve tek kuruş para istemeden Anadolu’ya büyük bir yatırım yapacaktı. Karşılıksız(!) öyle mi!

* Hemen sonrasında… Amerikan şirketi bu yatırımın karşılığında, inşa ettiği bu demiryolu hatlarıyla limanları ve de bu hatların iki yanında toplam 40 kilometrelik şerit içindeki bilinen ve sonradan bulunacak petrol dâhil bütün madenleri 99 yıllığına işletme hakkına sahip olacaktı(!)

* Ayrıca, altı ay içinde Türk kanun ve kurallarına uygun olarak Türklerin de ortak olacağı bir Türk Anonim Ortaklığı kuracak ve bu anonim ortaklık sözleşmelerdeki demiryolu ve limanların yapımı, işletmesi ve maden imtiyazlarını OADC adına kullanacaktı.

Yani, ekonomik vesayet devam edecekti!

BAK ŞU SÖMÜRÜ AĞ(A)LAR(IN)A!

Chester Projesi olarak adlandırılan ve TBMM tarafından 9 Nisan 1923 tarihinde onaylanan demiryolu yapımı ve yer altı kaynaklarının işletilmesiyle ilgili anlaşmanın içerdiği hatlara bakalım, biraz da!..

Daha doğrusu planlanan sömürü ağlarına bir göz atalım;

1) Sivas- Harput- Ergani- Diyarbakır- Bitlis- (Van Gölü’nün güneyinden veya kuzeyinden) Van

2) Harput-Yumurtalık

3) (Diyarbakır-Bitlis hattının bir noktasından başlayarak) Musul-Kerkük-Süleymaniye

4) Samsun-Havza-Amasya-Zile-Sivas

5) Musaköy (dördüncü hat üzerinde)-Ankara

6) Çaltı (birinci hat üzerinde)-Erzurum-Doğubayazıt ( İran sınırı)

7) Aşkale (altıncı hat üzerinde)-Karadeniz kıyısı (muhtemelen Trabzon)

8) Hacı Şefaatli (beşinci hat üzerinde)-Kayseri-Ulukışla

***

Bu kadarla iktifa ediliyor muydu? Elbette ki hayır! Devam edelim;

* İmtiyaz sahibi şirket tarafından inşa edilmesi öngörülen limanlar ise, biri Samsun'da olmak üzere Karadeniz kıyısında iki liman, ayrıca inşaat maliyetinin şirket tarafından karşılanacağı Akdeniz kıyısında Yumurtalık’ta bir liman.

* 9 Nisan 1923 günü 206 milletvekilinin katıldığı 2. oylamada, 185 milletvekilinin verdiği olumlu oylarla ‘Chester imtiyazı’ olarak anılan sözleşmelerin onaylanması kanunlaştı.

* Ek anlaşmaya göre ise, Samsun-Sivas hattının inşasına başlanmasına öncelik verilecekti.

Bereket versin ki bu anlaşma yürürlüğe girmeden feshedildi. Hem de Amerikalılar tarafından!

Türkiye ipten döndü!

***

Bu konudaki ilk yazım üzerine çok sayıda mesaj, telefon aldım. Bir okurum, “Konunun günümüze yansıyan tarafları yok mu?” diye sordu.

Olmaz mı?

Etrafımıza bakalım, Türkiye’nin parçalanması ve yok edilmesi için çalışan güçler kim? Bu karanlık odakların, yıllar önce Türkiye’yi parsellemek isteyen aynı güçler olduklarını anlamak için kâhin olmaya gerek var mı!

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Adnan Öksüz - Mesaj Gönder

# İran

göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Milli Gazete Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Milli Gazete hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Milli Gazete editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Milli Gazete değil haberi geçen ajanstır.

01

Nahit Sazoglu - Ulkemizin heryerini demiryollariyla donatmaliyiz ekonomik gelismeler ancak demiryollariyla olacaktir petrol ithalatina dayali karayollari ve otoyollari enflasyonu azdirmistir petrol sirketleri otomotiv sanayi lastik firmalari otobus sirketleri demiryollarini engellemislerdir zonguldak filyos liman projesi acilen bitirilmeli demiryollari ve limanlar stratejik ulasim seklidir

Yanıtla . 1Beğen . 0Beğenme 07 Mayıs 12:59


Şehir Markaları

Siz de şehir markaları arasındaki yerinizi mutlaka alın...

+90 (212) 697 10 00
Reklam bilgi

Anket Sedat Peker'in Veyis Ateş ve Sezgin Baran Korkmaz iddiaları ile ilgili ne düşünüyorsunuz?