Reklamı Kapat

Hz. Ali’de siyasetin ilkeleri

Günümüz siyaset anlayışının insanlığın derdine çare olamadığını hep birlikte görüyoruz. O yüzden siyaset yapma biçimimizi ve siyaset anlayışımızı yeniden inşa etmemiz gerekiyor. Tabi ki bunun için çağımızın fikri birikiminden faydalandığımız gibi tarihi birikimimizden de faydalanmalıyız. Siyasi uygulamalar, siyasete dair üretilen bilgiler ve siyasetnameler bu açıdan önemlidir. Bu anlamda Hz. Ali’nin siyasetnamesi diyebileceğimiz Malik bin Haris’e yazdığı mektup önemli bir belgedir. Bu tür siyasetnamelerde bizim istifademize sunulan temel ilkeler vardır. Sağlam temeller üzerine bir siyaset anlayışı inşa edebilmek için bu temel ilkeleri günümüz siyasetinin merkezine taşımalıyız. Hz. Ali’nin bu mektubundan yola çıkarak günümüz için nasıl bir duruş sergilememiz gerektiğini tartışabiliriz. Bu amaçla ilgili mektuba müracaat ettiğimizde ifade ettiği ilkeleri üç başlıkta ele alabiliriz. Bunlar; devlet adamının bizzat kendisiyle ilgili, yönetilenlerle ilgili ve yönetici sınıfla ilgili.

Devlet adamının bizzat kendisiyle ilgili ilk tavsiyesi nefis terbiyesidir. Bir devlet adamının hiçbir şart altında nefsiyle hareket etmemesi gerektiğini belirtiyor. Çünkü sahip olunan imkân nefse hoş gelen davranışları teşvik edecektir. Daha sonra iyiliği egemen kılmaktan, merhametten, affı tercih etmekten ve kibirlenmemekten bahsediyor. Daha mektubuna başlarken adaleti ya da zulmü tercih eden geçmiş uygulamalardan örnekler getirerek adaletin esas alınması gerektiğini öğütlüyor. Tüm bunlar devlet adamının şahsında belirlenen siyaset ilkeleridir.

İkinci olarak Hz. Ali yönetilen kesimle münasebetlere dikkatleri çekiyor. Halkı tanımlarken Müslümanlar için din kardeşi, gayrimüslimler içinse insanlıkta eşi ifadesini kullanıyor. Günümüzde birlikte yaşama noktasında sıkıntılarla karşılaştığımız ortamda Hz. Ali’nin bu yaklaşımı bizim için önemli bir fırsattır. Ona göre halkla olan münasebetlerde halkın dinine, diline, ırkına ve mezhebine hatta sosyal statüsüne bakılmaması gerekiyor. Temel insani hakların herkes için aynı derecede korunması şarttır.

Hz. Ali gücün verdiği imkânların doğurduğu sorunların da farkında. O yüzden halkına karşı muamelelerinde yumrukla değil vicdanla hareket edilmesini öğütlüyor. Günümüzde gaddarlığın otorite sayıldığını, beka gibi içi doldurulamayan söylemlerle adaletin ötelendiğini düşünürsek, gücü elinde bulunduranların gösterdiği merhametin, affın ve tevazuunun önemini daha iyi anlayabiliyoruz.

Bir diğer yaklaşım yönetici sınıfın yani bürokrasinin tutum ve davranışlarıyla ilgilidir. Siyasetnamede bürokrasinin devlet adamını ne derecede yönlendirebileceğine dikkat çekiyor. Mektupta danışmanlarının cimri, korkak ve açgözlü olmaması gerektiğini ifade ederken aslında işin ehline dikkat çekiyor. Bürokratlar bazı özelliklere sahip olmamalarına rağmen yönetimde söz sahibi olmaları kabul edilemez bir durumdur. Liyakatin yanında yöneticilerin daha önceki uygulamalarına bakarak belirlemesi gerektiğini de söylüyor. Zulme bulaşmış ya da itiraz etmemiş, haksızlığa göz yummuş yöneticilerle çalışılmaması gerektiğini belirtiyor. Her devrin adamı olan kimselerden uzak durulmasının günümüz için ne kadar önemli olduğunu yaşayarak görüyoruz. Mektubun bu kısmı tam bu noktaya dikkat çekiyor. Özellikle dalkavukluk yapan kimselerden uzak durulması gerektiğini ifade ediyor ki günümüz açısından önemi tartışılamaz.

Bu temel yaklaşımlar günümüzün çarpık siyaset anlayışından kurtulmamız için bize önemli imkânlar sunuyor. Bunların tarihi bir vesika olmasından daha çok ders alınıp günümüze taşınabilmesi şart. Aslında siyasetin gerçekleri hiç değişmiyor. Sadece bu gerçeklere ulaşabilmek için biraz gayret ve tefekküre ihtiyacımız var.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Muhammet Esiroğlu - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Milli Gazete Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Milli Gazete hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz


Şehir Markaları

1 yıllık yayın süresi ve makul bütçesi ile markanızı parlatın.

0 (212) 697 10 00
Reklam bilgi

Anket Meclis lokantasında yemek ücretlerinin artırılmasını doğru buluyor musunuz?