Yüce kitabımız Kur an-ı Kerim de en güzel ve en yüksek
bir ahlâk üzere olduğu bildirilen Sevgili Hz. Peygamber (S.A.V.) Efendimiz,
birlikte yaşamanın vazgeçilmez unsurları olan barışı, hoşgörüyü, affı,
merhameti, şefkati kuru bir iddia olmaktan çıkarıp yaşanılan bir gerçekliğe
dönüştürdü. Onun sözlerine ve davranışlarına yansıyan örnek ahlakı sayesinde
cahiliye toplumundaki insanlar şirkten, haksızlıktan, kibir ve nefretten,
bencillikten uzaklaşarak adalet, tevazu, sevgi ve fedakârlıkla bütünleşmiş
erdemli bireyler haline geldiler.
O rahmet elçisinin tertemiz yaşantısında ve öğütlerinde
bireysel ve toplumsal hayatımızı aydınlatacak mükemmel örnekler buluruz. Onun
hayatı dürüstlüğün, doğruluğun, erdemli davranışların, affediciliğin,
insanların dertlerine ortak olmanın, insanlara sırf insan oldukları için sevgi
ve saygı duymanın, intikam yerine bağışlayabilmenin, şefkat ve merhametin sınır
tanımayan boyutlarını sunar. O, kutlu sözleriyle bize insanlığımızı hatırlattı
ve kalplerimizi yumuşattı.
Tatlı dil ve güler yüzün, işini bilen kişiye yardım
etmenin, bilmeyene iş öğretmenin sadaka olduğunu, birbirimizi sevmedikçe olgun
bir imana sahip olamayacağımızı ondan öğrendik. O bize yaratıcımızı tanıttı.
Sadece insanlara değil, bitkilere, hayvanlara hatta cansız varlıklara kadar
bütün yaratılmışlara karşı şefkat dolu bir sineye sahip olmamızı, çevremize
sevgiyi, nezaketi ve fedakârlığı yaymamızı tavsiye etti. Bize sınırsız
nimetleri verene nasıl şükredileceğini, güzel düşünmeyi, güzel konuşmayı O ndan
öğrendik. Hayatımız O nun güzel sözleriyle anlam kazandı. O bize iyiyi ve
kötüyü, güzeli ve çirkini gösterdi. Sahte ile gerçeğin farkını açıkladı.
Bocalamaktan, bencilliğe esir düşüp erimekten kurtardı. Dünya-ahiret dengesini,
varoluşun nihai anlamını O ndan öğrendik. O nun getirdikleri sayesinde
kendimizi ve Rabbimizi tanıdık, kalıcı kurtuluşun aydınlık yolunu
öğrendik.
O cömertlik ve şefkat peygamberiydi. Esma (R.Anha)dan
rivayete göre:
Kesenin ağzını sıkma! ALLAH da sana sıkarak verir! İnfâk
et! Sayarak verme, ALLAH da sana sayarak verir! Malını kap içinde biriktirip
saklama, sonra ALLAH da sana karşı ihsanını esirgeyip saklar! Buyurarak yardımlaşmaya davet eden bir
peygamber...
Şefkat kimi zaman onun dilinde güzel bir cümle, kimi
zaman gözlerinde ılık birkaç damla, bazen de etrafına yayılan iyilik olarak
beliriyordu. Mekke-i Mükerreme döneminde kendisine dayanılması güç eziyetlerde
bulunan müşrikler için bile beddua etmeyip hidayet diledi. O nun eşsiz
şefkatinden en çok çocuklar, kimsesizler, yaşlılar ve zayıflar istifade etti.
Yetim doğdu ama yetimleri unutmadı. Ebu Hureyre (R.A.)den rivayete göre,
kalbinin kasavetinden şikâyet eden bir sahabesine:
Eğer kalbini yumuşatmak istiyorsan: Bir fakiri doyur,
bir yetimin başını okşa! Tavsiyesinde
bulundu. Düşkünler O nun himayesinde huzur buldular. Hayvanlar susuz ve aç
bırakılmaktan, ağır yük taşımaktan onun şefkat dolu uyarıları sayesinde
kurtuldular. O, af peygamberiydi. Hiç
affedilmez gibi gözüken davranışları bile affetti. Taif te kendisini taşa
tutanları, canına kastedenleri ve daha nicelerini bağışlayıp, kötülüklerine
iyilikle karşılık veren, bütün ümitleri boşa çıktığı anda dahi ellerini açıp
beddua değil hidâyet-i kerimeleri için ALLAH Teâlâ ya dua eden, kendisini
yurdundan çıkaranları Mekke-i Mükerreme yi fethettiğinde serbest bırakan da
yine o Rahmet Elçisiydi.
O incelik ve zarafet peygamberiydi. Kaba davranışlara
karşı nezaketiyle eritti yürekleri. Yaşayış tarzları, karakterleri birbirinden
farklı olan insanların her birine karşı nazik ve anlayışlı bir tavır sergiledi.
Ebû Hüreyre (R.A.)den rivayete göre:
Ya Resûlellah! Bana kısa bir nasihatte bulun, uzun
yapma! Tâ ki nasihatini unutmayayım! diyerek kendisinden kısa, ama özlü bir
nasihat isteyen bir kişiye:
Öfkelenme! Tavsiyesinde bulunan; yanında en son konuşanı ilk önce konuşan gibidikkatle dinleyen bir nezaket peygamberiydi. Çocukları dikkatle dinlemek,
kölelerin sofrasına oturmak, sadaka vermeyi soyluca yapmak, yanındaki kişiye
dünyanın en önemli insanı olduğunu hissettirecek derecede hürmet göstermek onun
nezaket sanatının ürünlerindendi