Çok kez yazıldı, konuşuldu; Kamu diş klinikleri ya da diş hastanelerinden memnun kalmayanlar özel diş hastanelerine ve kliniklere gitmek zorunda kalıyor…
Kamu diş klinikleri ya da diş hastanelerinde yaşanan temel problemler şöyle sıralanıyor;
Hekim başına düşen aşırı hasta yükü, yetersiz randevu süreleri, malzeme teminindeki aksaklıklar ve sistem kısıtlamaları…
Bu yapısal ve idari sorunlar, hem hizmet alan hastaları hem de çalışan hekimleri mağdur etmekte…
Diş hekimlerine ayrılan süreler genellikle 15-20 dakika gibi çok kısa periyotlarla sınırlandırılıyor…
Bu yoğunluk, hekimin hastaya yeterli zaman ayırmasını ve ideal bir tedavi planlaması yapmasını zorlaştırıyor.
Kamuda uygulanan düşük maliyetli ihale şartnameleri nedeniyle hekimler; protez, dolgu ve kanal tedavilerinde kullanılan kaliteli sarf malzemelerine erişmekte güçlük yaşayabiliyor.
SUT (Sağlık Uygulama Tebliği) Sınırlamaları… SGK'nın ödeme kapsamı ve tedavi prosedürlerine getirdiği bazı katı kurallar, hekimlerin hastaya en uygun güncel teknikleri (estetik kompozit uygulamaları vb.) uygulamasını engelleyebiliyor.
Uzman Hekim Dağılımı… Kanal tedavisi (Endodonti) veya diş eti hastalıkları (Periodontoloji) gibi spesifik uzmanlık gerektiren işlemlere erişim, ilgili uzman sayısının yetersizliği sebebiyle çok uzun zaman alabiliyor.
Tükenmişlik ve Çalışma Koşulları… Yoğun çalışma temposu ve şiddet olaylarına açık ortamlar, kamudaki hekimlerin motivasyonunu düşürebilir ve özel sektöre geçişleri artırabiliyor.
Türk Dişhekimleri Birliği (TDB) ve ilgili meslek örgütleri, kamu ağız ve diş sağlığı hizmetlerinin iyileştirilmesi için yapısal reformlar talep ediyor.
Kurumların sadece "basit işlemlerin yapıldığı yerler" olarak görülmemesi, işlem sürelerinin uzatılması ve nitelikli malzeme altyapısının sağlanması başlıca çözüm önerileri arasında yer almakta…
TÜRKİYE'DE BİR İLK: DİŞ AĞRISINA ÜNİVERSİTEDEN 7/24 ÇÖZÜM
Şimdi bu alanda bir yeni uygulamadan söz etmek istiyoruz;
AFSÜ Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ekici: “24 saat açık kliniğimizde diş çekiminden apse drenajına, travma müdahalelerinden ağrı tedavisine kadar tüm acil işlemler yapılabiliyor”
“Bu uygulamanın Türkiye'de diğer üniversiteler için de bir örnek olmasını istiyoruz”
Haftada 5 gün genel anestezi altında diş tedavisi veren sayılı merkezlerden biri…
Ayrıntılara gelince…
Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi (AFSÜ) Ağız ve Diş Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezi (ADSUAM), mesai saatleri dışında ortaya çıkan diş ağrıları ve acil vakalara müdahale edebilmek amacıyla Türkiye’de ilk hayata geçirdiği Diş Acil Müdahale Kliniği ile dikkat çekiyor.
Klinikte, hastalara yalnızca reçete yazılmıyor, diş çekimi, kanal drenajı, apse müdahalesi ve travma yönetimi gibi birçok işlem günün her saatinde gerçekleştiriliyor.
ADSUAM Başhekimi Doç. Dr. Ömer Ekici, ağız ve diş sağlığı sorunlarının önemli bir halk sağlığı problemi olduğunu belirterek, “Diş ağrılarının ne zaman ortaya çıkacağı belli olmuyor. Dolayısıyla hastaların ağrılarını dindirmek için hizmet vermek amacıyla hastanemizde acil hizmetini başlattık.” dedi.
Türkiye'de bu alandaki hizmetlerin sınırlı olduğuna dikkat çeken Ekici, “Diş acil için kamu kurumlarında verilen hizmetler yeterli düzeyde değil. Özel sektörde de bu hizmet verilmiyor. Dolayısıyla hastalarımızın 7-24 ihtiyaç duyabileceği durumlarda hastalara yardımcı olmak için biz hastanemizde acil diş hizmetini başlattık.” dedi.
Klinikte yalnızca ağrı kesici veya antibiyotik reçete edilmediğini vurgulayan Ekici, hastaların kapsamlı şekilde değerlendirildiğini söyledi. Ekici, “Acilde öncelikle hastalarımızın esas başvuru şikâyeti genelde diş ağrıları. Hastalarda radyografik inceleme ve klinik muayene yapılıyor. Eğer diş çekimi gerekiyorsa diş çekimi yapılmakta, pulpitis gibi diş ağrıları mevcutsa kanal drenajı yapılarak hastaların ağrısı dindirilmekte.” ifadelerini kullandı.
“24 SAAT AÇIK”
Kliniğin hafta sonları ve resmî tatiller dahil kesintisiz hizmet verdiğini aktaran Ekici, şunları kaydetti:
“24 saat burası açık, her türlü diş probleminde acil kapsama girebilecek tüm hizmetler burada verilmekte. Acilde görev yapan hekimlerimiz ağız, diş ve çene cerrahisi alanında eğitim alan araştırma görevlileri. Hastalarımız bu anlamda 3. basamakta uzman diş hekimi kadrosunda bu hizmetleri alabilme imkanına sahipler. Merkezde hafta içi günlük 20-30, hafta sonları ise 40-50 arasında hasta kabul ediliyor. Hizmet, araştırma görevlisi diş hekimleri, hemşire, radyoloji teknisyeni ve destek personelinden oluşan ekip tarafından yürütülüyor.”
OTİZMLİ BİREYLERE ÖNCELİK
AFSÜ'nün dikkat çeken uygulamalarından biri de otizmli bireyler ve diğer dezavantajlı gruplara yönelik öncelikli hizmet modeli. Doç. Dr. Ekici, “Otizm spektrum bozukluğu gibi diğer dezavantajlı gruplara zaten biz öncelikli olarak genel anestezi altında diş tedavilerini yapıyoruz. Bu hastaları hiçbir zaman randevu süreçlerini bekletmeden acil olarak bu hizmetleri sağlıyoruz.” dedi.
HAFTADA 5 GÜN GENEL ANESTEZİ ALTINDA DİŞ TEDAVİSİ
Merkezde acil müdahalelerin yanı sıra genel anestezi altında gerçekleştirilen diş tedavileri de dikkat çekiyor.
Daha önce haftada bir gün verilen hizmetin yoğun talep nedeniyle kademeli olarak artırıldığını belirten Ekici, “Şu anda haftada 5 gün genel anestezi altında diş tedavisi yapmaktayız. Şu anda Türkiye'de baktığımızda haftada 5 gün genel anestezi altında diş tedavisi hizmeti veren belki başka bir üniversite hastanesi yoktur.” değerlendirmesinde bulundu. Bu uygulama sayesinde daha önce 1,5-2 yıla kadar uzayan bekleme sürelerinin yaklaşık 6 aya kadar düştüğü belirtildi.
“DİĞER ÜNİVERSİTELERE DE ÖRNEK OLSUN İSTİYORUZ”
Ekici, bu uygulamanın Türkiye'de diğer üniversiteler için de bir örnek olmasını söyledi.
Ekici, uygulamanın yalnızca hasta memnuniyetini artırmadığını, komplikasyonları önlediğini ve sağlık hizmetlerinde maliyet etkinliğine de katkı sunduğunu belirterek, “Bu uygulamanın Türkiye'de diğer üniversiteler için de bir örnek olmasını istiyoruz. Hastalarımıza etkin zamanda hizmet vererek oluşabilecek gecikmeleri ve komplikasyonları önleyebiliyoruz. Hasta güvenliği açısından bu önemli.” değerlendirmesinde bulundu.
HASTALAR MEMNUN
Diş Acil Müdahale Kliniği'nden hizmet alan vatandaşlar da uygulamadan duydukları memnuniyeti dile getirdi.
Otizmli çocuğunu kliniğe getiren hasta yakını, “Bugün kanal tedavimize başladık. Çok şükür ağrımız geçti. Çünkü diş ağrısı olduğu zaman bizim çocuklarımız inanılmaz huzursuz oluyor ve bütün günümüz mahvoluyor.” dedi.
Bir başka hasta da “Akşam böyle bir açık servisin olduğunu bilmek beni rahatlattı. Geldim, muayenemi oldum, röntgenimi çektirdim ve tedavimi de görmüş oldum.” ifadelerini kullandı.
Diş ağrısı nedeniyle çocuklarını hastaneye getiren anne ve baba, kızlarının akşam diş ağrısı şikâyeti üzerine hastaneye geldiklerini belirtti. “Acil diş hizmeti” tabelasını tesadüfen gördüklerini ifade eden aile, polikliniğin açık olduğunu görünce başvurduklarını söyledi.
Sunulan hizmetten memnun kaldıklarını dile getiren aile, hekimlerin güler yüzlü ve ilgili yaklaşımından dolayı teşekkür ederek, çocuklarının herhangi bir olumsuzluk yaşamadan diş çekiminin başarıyla gerçekleştirildiğini ifade etti.
TEMENNİLER…
Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi (AFSÜ) Ağız ve Diş Sağlığı Uygulama ve Araştırma Merkezi (ADSUAM) benzeri merkezler…
Yani, 24 saat üzerinden çalışan ve her türlü diş sorununun çözüldüğü teşhis ve tedavinin yapılabildiği kamuya ait diş hastalıkları tedavi merkezleri;
- İstanbul’da da, Ankara’da da, İzmir’de de…
- Ve diğer tüm şehirlerimizde ve ilçelerimizde de hayata geçirilmelidir…