Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK), etkileri tartışılan, önceki beş karara ilaveten İran aleyhinde ağırlaştırılmış yeni yaptırımları görüşmeye hazırlanıyor.
ABD ve müttefikleri, ilk olarak yaptırımlar sürecine "yasal zemin" (!) hazırlamak için İran‘ın nükleer enerji dosyasını Uluslararası Atom Enerjisi Kurumundan (UAEK) BMGK‘ye taşıdı. BMGK‘nın yaptırım kararlarına ek olarak AB ve ABD kendi yasa ve mevzuatları doğrultusunda İran‘a karşı bir dizi yaptırım kararını yürürlüğe koymuş durumda. Güvenlik Konseyi, AB ve ABD‘nin yaptırım kararlarında asıl amacın bu ülkenin uluslararası ticaret ve finans kurumlarıyla bağlarını keserek mali sistemini çökertmek olduğu yorumları yapılıyor. Yaptırımlarla ulaşılmak istenen nihai hedefin ise İran‘ın nükleer enerji faaliyetlerini tamamen durdurmak, Hizbullah ve Hamas‘a verdiği iddia edilen desteği kesmek olduğu belirtiliyor.
Çifte standart uygulanıyor
İran, aleyhindeki 1835 sayılı son karar dahil tüm kararları "yasa dışı, çifte standart ve siyasi" olarak nitelendirirken, yaptırımların günümüz dünyasında etki ve anlamını yitirdiğini belirtiyor. Tahran yönetimi, yaptırımlara gerekçe gösterilen iddiaların bizzat iddia sahibi ülkelerce ispatlanması çağrısında bulunarak, nükleer enerji faaliyetlerinden vazgeçmesinin söz konusu olamayacağını belirtiyor. İran, UAEK denetiminde ve NPT çerçevesinde nükleer enerji elde etmeyi bir hak olarak görüyor.
"Nükleer silah hiç kimseye, nükleer enerji herkese" sloganıyla tüm kitle silahlarının imhasını isteyen İran, nükleer silahlara karşı ülkelerle işbirliğin artırmaya çalışıyor. Olası yeni yaptırımların da öncekiler gibi "etkisiz" kalacağını belirten Tahran yönetimi, "yaptırımları fırsata dönüştürmeye" devam edeceği açıklamasında bulundu.
Öte yandan, İran‘ın Türkiye ve Brezilya ile birlikte uranyum takasını öngören anlaşmaya imza atması, bu ülkenin uluslararası toplumun isteklerine olumlu cevap verdiği şeklinde yorumlanıyor.
Türkiye ve Brezilya‘dan BM‘ye mektup
Öte yandan, BM Sözcülüğü, Türkiye ve Brezilya‘nın Tahran‘da imzalanan uranyum takas anlaşmasıyla ilgili olarak BM Güvenlik Konseyine mektup gönderdiği bilgisini verdi. BM Sözcüsü Martin Nesirky, gazetecilerin soruları üzerine yaptığı açıklamada, Türkiye ve Brezilya‘nın ortaklaşa kaleme aldığı bir mektubu BM Güvenlik Konseyi‘nin üyelerine sunduğu yönünde ellerinde bilgi bulunduğunu söyledi. Mektupta, Türkiye ve Brezilya‘nın İran‘ın nükleer programına yönelik meselenin yapıcı diyalog yoluyla çözülmesini istedikleri, bu kapsamda sorunun barışçıl çözümünü engelleyecek tedbirlerden kaçınılarak diplomasiye ve müzakerelere "şans tanınması gerektiğini" ifade ettikleri de öğrenildi. BM Güvenlik Konseyi üyeleri, iki gün önce ABD tarafından toplantıya çağrılmış ve kendilerine 5 1 ülkeleri tarafından üzerinde uzlaşmaya varıldığı bildirilen ve İran‘a yeni yaptırımlar getiren bir karar tasarısı metni sunulmuştu.