Uluslar arası Para Fonu‘nun Ortadoğu ve Orta Asya Raporu‘nda bölgedeki ülke yönetimlerinin ekonomiyle ilgili beklenmedik durumlara hazırlıklı olmaları istendi.
Uluslararası Para Fonu (IMF) Ortadoğu ve Orta Asya raporunda, "Küresel yavaşlama daha uzun sürebilir ve beklenenden şiddetli olabilir. Ülke yetkilileri bu beklenmedik duruma hazırlıklı olmalı" değerlendirmesini yaptı. IMF‘ye göre Azerbaycan ekonomisi gelecek yıl yüzde 12.3 büyüyecek. IMF‘nin yılda iki kez açıklanan Ortadoğu ve Orta Asya Bölgesel Ekonomik Raporu‘na göre, Kafkasya ve Orta Asya ülkelerinde 2010‘da ortalama büyüme yüzde 5 olacak. Bu oranın tutturulmasında Azerbaycan‘daki güçlü büyüme belirleyici olacak. Azerbaycan bu yıl yüzde 2.5, gelecek yıl yüzde 12.3 oranında büyüme sağlayacak. Ermenistan bu yıl yüzde 5 küçülecek, gelecek yıl ise ülkede büyüme beklenmiyor. Diğer Türk Cumhuriyetleri arasında Türkmenistan‘ın bu yıl sağlaması beklenen yüzde 6.9, gelecek yıl sağlaması beklenen yüzde 7 büyüme rakamı dikkat çekiyor. Orta Asya‘da bu yıl "küçülme" sadece Kazakistan ekonomisinde (yüzde 2) görülecek. Rapora göre, Irak‘ta bu yıl yüzde 6.9, gelecek yıl ise yüzde 6.7 büyüme görülecek. Irak‘ın bu rakamlarla bu yıl Ortadoğu‘nun en hızlı büyüyen üçüncü, gelecek yıl ise Katar‘dan sonra en hızlı büyüyen ikinci ülkesi olması bekleniyor.
Ülke yönetimleri hazırlıklı olmalı
Raporda, ekonomi krizin bölgedeki etkileri şöyle anlatıldı:
"-Petrol ihracatçıları için gelir, ithalatçıları için maliyet azaltıcı etkide bulunan petrol fiyatlarındaki keskin düşüş.
-İhracat, turizm ve ülke dışında kazanılan paraların ülkeye gönderilmesini düşüren küresel talep, ticaret ve ilgili etkinliklerde görülen daralma.
-Sermaye akışlarını etkileyen, yerel varlık fiyatlarını baskılayan ve yatırımı azaltan, uluslar arası kredi piyasasındaki küçülme ve yatırımcı için azalan risk iştahı."
Petrol ihraç eden bölge ülkelerinin gelirlerinin bu yıl geçen yılın yarısından daha az olacağı belirtilen raporda, Kafkasya ve Orta Asya‘da bazı hammadde ihracatçılarının Rusya‘nın içine düştüğü krizden olumsuz etkilendiği belirtildi. Raporda bölge için şu saptamalar yapıldı:
"-Ortadoğu ve Orta Asya‘daki ülkeler 2008‘de güçlü büyüme sağladılar, ancak küresel kriz şimdi bu ülkeleri etkiliyor ve ekonomik ve finansal kırılganlıklar yükseliyor.
-Düşük petrol gelirlerine rağmen Ortadoğu‘daki birçok petrol ihraç eden ülkenin, küresel talebe önemli bir uyaran oluşturacak harcama programlarını korumaları bekleniyor.
-Petrol ihraç eden Ortadoğu ülkeleri geçen yıl 400 milyar dolar cari işlem fazlası vermişlerdi, söz konusu ülkelerin bu yıl 10 milyar dolar açık verecek.
-Rus rublesi değer kaybettiği için Kafkasya ve Orta Asya ülkelerinin döviz kurlarının daha esnek olma gereksinimi vardır.
-Bazı Kafkas ve Orta Aysa ülkelerinin kendi mali sistemleri üzerinde devamlı tetikte kalma zorunluluğu vardır.
-Küresel yavaşlama daha uzun sürebilir ve beklenenden şiddetli olabilir. Ülke yetkilileri bu beklenmedik duruma hazırlıklı olmalı.
-Ortadoğu ve Orta Asya, Kafkasya ülkelerinin daha uzun bir süre için iç talep desteğine, daha da güçlendirilmiş finansal sistemlere ve kriz yönetim çerçeveleri geliştirmeye ihtiyaçları olabilir.
-Düşük gelirli ülkeler için, gereksinim duyulan ekonomik kalkınmayı korumak için daha fazla dış finansman yardımı zorunlu olabilir."