ANKARA - Çevre ve Şehircilik Bakanlığı‘nın kırsal alanlara ilişkin yürüttüğü projeyle ihtiyaç sahiplerine yöre halkının yaşam koşullarına uygun ve yöresel malzemeyi kullanan ücretsiz projeler sağlanacak. Proje sayesinde kırsal mimari korunacak, kente göç engellenecek ve kırsal turizmle ekonomi canlanacak.
Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü yetkililerinin AA muhabirine verdiği bilgiye göre, Bakanlık, Türkiye‘de sayısı 35 bini bulan kırsal yerleşimlerin hem yerleşim dokusu, hem de mimari doku anlamında özelliklerini koruyabilmesi amacıyla ‘‘Kırsal Alanlarda Yöresel Doku ve Mimari Özelliklerin Belirlenmesi ve Yaygınlaştırılması‘‘ projesini başlattı.
Şehirlerin artık kimliklerini yitirdiğini ve neredeyse büyük kentlerin hepsinin birbirine benzer hale geldiğini vurgulayan yetkililer, ‘‘Ama kırlar hem yaşam biçimi bunu gerektirdiğinden, hem de yöresel malzemenin kullanımı daha ekonomik ve afete duyarlı olduğundan biraz daha yöresel özelliklerini koruyor. Bu projeyle de kimliğini, dokusunu koruyan kırsal alanları ortaya çıkarmak ve yeni yapılaşmaların da buna göre inşasını sağlamayı amaçlıyoruz‘‘ dedi.
-Klasik betonarme yapılar modernleşme olarak algılandı-
Yetkililer, şöyle devam etti:
‘‘Yani geçmişi ve şimdiyi araştırıyoruz. Yaşam alışkanlıklarını, malzemeyi, mimariyi, dokuyu araştırıyoruz ve bunları yeni yapılar için uygulama projelerine aktarıyoruz. Dolayısıyla kırsal alanda yapılmak istenen yeni yapının da eski yapılara aykırı olmadan, onların görüntüsünde yapılmasını temin etmek istiyoruz.
Zaten, kalabalık bir aileye normal oda bölünmeleri şeklinde bir ev yaptığınızda bu, onların hoşuna gitmiyor. Çünkü beraber oturabilecekleri bir mekana ihtiyaç duyuyorlar. Ya da avlulu evlerde yaşamaya alışmış bir toplumsa onlara apartman sistemi bir yer yaptığımızda bu da onların yaşam alışkanlıklarına uymuyor.
Çünkü kentlerde yapılan klasik betonarme yapılar kırlarda da yapılmaya başlandı. Ve yöre insanları çok hoşnut olmasa da bu durum modernleşme olarak algılandı.
Bu nedenle, Mimar Sinan Üniversitesi Mimarlık Bölümü 2008‘de pilot il seçilen Kayseri‘nin kırsalında doku, mimari özellikler, yapı malzemeleri, yaşam alışkanlıkları, kültürleri ve ustalıkları inceledi. Bu çalışmanın sonucunda 6 kitap oluşturuldu.
Aynı proje 2010‘da da Balıkesir‘de denendi. Bakanlık olarak amacımız ilk önce pilot çalışmaları yapıp sonrasında illerin bu çalışmayı sahiplenerek yapmasını sağlamak.‘‘
-Proje orta vadede yerel yönetimlere devredilecek-
Dünyada kırsal turizmin de artık gündemde olduğuna işaret eden yetkililer, mimari özelliğini koruyan ve bu özelliği nedeniyle turist çeken Safranbolu, Beypazarı gibi yerlerde insanların yöresel eşyalarını pazarlayarak bir gelir elde edebileceği ve ekonominin de canlanmasıyla kentlere göçün bile önlenebileceğini vurguladı.
Kayseri‘de tamamlanan projeyi Bakanlığın ilgili idarelere, idarelerin de isteyen vatandaşa ücretsiz olarak verdiğini bildiren yetkililer, ‘‘Köyde bir ev yapmak istediğinizde bizim yaptığımız projeden faydalanabiliyorsunuz‘‘ diye konuştu.
Pilot uygulamaları hayata geçiren Bakanlık, projeyi orta vadede yerel yönetimlere devretmeyi planlıyor.