Önceki yazımızın sonunda dedik ki: Evet, yüz lojmanlı
işyeri apartmanlarını yapanlarla apartman içinde yerleşmiş olanlar
birbirlerinin evliyasıdır, dayanışma ortağıdırlar.
Peki, DAYANIŞMA ORTAKLIĞI nedir
Dayanışma ortaklığı bugünkü sigorta karşılığıdır ama
sigortadan farkları vardır.
Dayanışma demek, birimize gelen bir âfet hepimize gelmiş
kabul edip zarar ve ziyanı ortaklaşa gidermeye çalışmamız demektir. Diyelim ki
araba sahipleri kasko sigorta yapmıyorlar. Ortaklık kurmuşlar, biri kaza
yaparsa kasko sigortanın yaptığını bu ortaklık yapıyor. Bölüşerek taksit taksit
ödüyorlar. İşte bu ortaklık DAYANIŞMA ORTAKLIĞI dır. Bu ortaklığın diğer
ortaklıklardan farkı, kaza yapmayan hep verir, kaza yaparsa payını almış olur.
Yani verilen alınan eşit değildir, sadece sorumluluk eşittir.
Dayanışma ortaklığının bugünkü sigortadan farkı vardır. /
a) Bugün kaza olmadan önce muhtemel kazalar için aidat ödenmektedir. Oysa
dayanışmada kaza olduktan sonra kesin zararlar taksitlenmektedir. / b) Bugün
kazalar olmadığı zaman sigortalayanlar şirkete kazandırmaktadırlar. Oysa kaza
olmadığı zaman ortaklıklar kazanmış olurlar. Bunun için ortaklar birbirini
kollar, kaza olmaması için gerekli uyarıları yaparlar. / c) Bugünkü sigortada
taksitlerini yatıramazsan sigortalı olmaktan çıkarsın. Oysa İslâm dayanışmasında
taksitini ödeyemeyenler çalışarak taksitlerini öderler. Ortaklar ona iş verir
ve ücretlerinden kısmi kesinti yaparlar. / d) Bugünkü sigortada şirket
sorumludur.
Oysa dayanışma ortaklığında; a) Bir aylık maaş kadar olan
zararları ortak kendi bütçesinden tazmin eder. b) Yetmezse, bucak dayanışması
tazmin eder. Herkesin dayanışmaya en çok ayıracağı miktar bir aylık ücreti
geçemez. c) Bucak dayanışmasında da birer aylık kesinti yetmezse il
dayanışması; d) O da yetmezse ülke dayanışması; e) O da yetmezse insanlık
dayanışması; f) O da yetmezse ödeme yılları uzatılır.
İşte buradaki EVLİYA budur. İLMÎ, AHLÂKÎ, MESLEKÎ VE
DİNÎ DAYANIŞMA ORTAKLIKLARI vardır. Bilgisizlikten doğan zararları İLMÎ,
beceriksizlikten doğan zararları MESLEKÎ, ihmalden doğan zararları Ahlâkî ve
kasten iras edilen zararları SİYASÎ DAYANIŞMA ORTAKLIKLARI tazmin eder. /
MECLİS İLMÎ DAYANIŞMA ORTAKLIKLARININ SORUMLULARI TARAFINDAN OLUŞTURULUR.
Mecliste ilmî, ahlâkî, meslekî ve siyasî dayanışma şuraları vardır. Hükümeti bu
şuralar oluşturur. Böylece devlet ilmî dayanışma ortaklıklarına dayanır.
DEVLET DEMEK DAYANIŞMA ORTAKLIKLARI DEMEKTİR.
Bugünkü siyasi partilere benzer şekilde İslâmiyet te de
dayanışma ortaklıkları vardır. Fıkıhta bunlara ÂKILE denmektedir. Medine
Sözleşmesi nde oluşturulmuştur, soya dayalı âkıleler oluşmuştu. / Hazreti Ömer
soya dayanan âkıle sistemi yerine sözleşmeye dayanan âkıle sistemini getirdi.
Komutanlara birer defter verdi. Bu defterin adı Divan dır. Herkes kendi
komutanını seçiyor ve onun askeri oluyordu yani onun dayanışmasına girmiş
oluyordu. Ganimetlerin beşte birerleri paylaşılırken bu komutanlara verilir,
onlar da erlerine bölüştürürlerdi. / Bu sistem Osmanlılara kadar Sipahi
Teşkilatı olarak devam etmiştir.
Biz bugün bu uygulamayı halkın ordularını kendilerinin
seçmesi şeklinde öneriyoruz. Halk kendi bölgesi dışında komutanlarını
seçeceklerdir. Ordu içinde de komutanlarını kendileri seçeceklerdir. Ailede
içten evlenmeler olmadığı gibi askerlik nöbetlerini de kendi bölgelerinde yapma
yoktur. İçten evlenmenin haramlığına illet neyse, kendi bölgesinde askerlik
yapmanın illeti de odur. / Şimdi devletimizde yaşamayan kimseler dayanışma
ortaklığı içinde olabilir mi Mesela Almanya da yaşayan bir vatandaş bir
cinayet işlerse onun diyetini biz öder miyiz yahut bizim diyete o katılır mı
Çift vatandaşlık caiz mi
İşte bu âyet bunlara ait hükümler koymaktadır. Bir kimse
ancak bir yerin vatandaşı olabilir. Nasıl bir kadının iki kocası olmazsa, bir
kimsenin iki devleti olamaz, iki ili olamaz, iki bucağı olamaz. Bunlardan
sadece birinin sakinidir, diğer yere misafirdir.
708. KUR AN VE İLİM haftalık (geçen hafta) SEMİNER
çalışmamızdan aktardım.