"Balyoz Planı" iddialarına ilişkin eski Hava Kuvvetleri Komutanı emekli Orgeneral Halil İbrahim Fırtına, eski Deniz Kuvvetleri Komutanı emekli Oramiral Özden Örnek, eski 1. Ordu Komutanı emekli Orgeneral Çetin Doğan ve Albay Dursun Çiçek‘in de aralarında bulunduğu 196 sanığın yargılanmasına Silivri‘de başlandı.
Hakim, Dursun Çiçek‘i uyardı
Duruşma salonunda sanıklar için ayrılan 199 sanık sandalyenin çok azı boş kaldı. Davaya bakan sanık avukatlarından katılımın fazlalılığı dikkati çekti. Öte yandan, başka suçtan tutuklu olan Dursun Çiçek‘in, duruşma başlamadan önce sanıkların bulunduğu bölümde gezerek tokalaştığı görüldü. Çiçek, yoklama sırasında ismini söylerken, "son günlerin milli tutuklusu Dursun Çiçek" demesi üzerine Mahkeme Başkanı Diken uyararak, sadece ismini söylemesini istedi.
"Balyoz Planı" iddialarına ilişkin 196 sanığın yargılanmasına dün Silivri‘deki İstanbul 10. Ağır Ceza Mahkemesinde başlandı. Duruşmaya, Çetin Doğan, Halil İbrahim Fırtına, Özden Örnek, Genelkurmay Muhabere ve Elektronik Bilgi Sistemleri (MEBS) Başkanı Koramiral Kadir Sağdıç, eski Kuzey Deniz Saha Komutanı emekli Koramiral Ahmet Feyyaz Öğütcü, Süha Tanyeri, Milli Savunma Bakanlığı tarafından açığa alınan Tümgeneral Gürbüz Kaya ve Tuğamiral Abdullah Gavremoğlu, İçişleri Bakanlığı tarafından açığa alınan Jandarma Tümgeneral Halil Helvacıoğlu, "İrtica ile Mücadele Eylem Planı" davasının tutuklu sanığı Albay Dursun Çiçek, "Ergenekon" davalarında tutuklu olarak yargılanan Mehmet Fikri Karadağ ve Cengiz Köylü‘nün de aralarında bulunduğu 186 sanık katıldı.
Sanıklar Ergin Saygun, Mustafa Kemal Tutkun, Murat Üstündağ, Kemal Dünçer, Tümuçin Erarslan, Ali Demir, Kahraman Dikmen, Erol Ersan, Fikret Coşkun ile başka suçtan tutuklu olan Cemal Temizöz duruşmaya gelmedi. Önceki gün görevlendirilen hakim Ömer Diken‘in başkanlık yaptığı mahkeme heyetinde, üye hakimler Davut Bedir, Murat Üründü ve Ali Efendi Peksak yer aldı. Duruşmada iddia makamını özel yetkili İstanbul Cumhuriyet Savcısı Savaş Kırbaş temsil etti.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca hazırlanan iddianamede, 196 sanık arasında Genelkurmay Muhabere ve Elektronik Bilgi Sistemleri (MEBS) Başkanı Koramiral Kadir Sağdıç, Kuzey Deniz Saha Komutanı Koramiral Mehmet Otuzbiroğlu, Tuğamiral Mehmet Fatih Ilgar, Korgeneral Yurdaer Olcan, Tümgeneraller Abdullah Dalay, İhsan Balabanlı, Ali Semih Çetin, eski Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri emekli Orgeneral Şükrü Sarıışık, eski Hava Kuvvetleri Komutanı emekli Orgeneral Halil İbrahim Fırtına, eski Deniz Kuvvetleri Komutanı emekli Oramiral Özden Örnek, eski 1. Ordu Komutanı emekli Orgeneral Çetin Doğan, eski 1. Ordu Komutanı emekli Orgeneral Ergin Saygun, eski Kuzey Deniz Saha Komutanı emekli Koramiral Ahmet Feyyaz Öğütcü, emekli Korgeneral Engin Alan ve Albay Dursun Çiçek ile Milli Savunma Bakanlığı tarafından açığa alınan Tümgeneral Gürbüz Kaya ve Tuğamiral Abdullah Gavremoğlu ile İçişleri Bakanlığı tarafından açığa alınan Jandarma Tümgeneral Halil Helvacıoğlu da yer alıyor. İddianamede, tüm tutuksuz sanıkların 15 ile 20 yıl arasında hapis cezası öngören ve "Türkiye Cumhuriyeti icra vekilleri heyetini, cebren ıskat veya vazife görmekten cebren men etmeye teşebbüs" suçunu düzenleyen eski TCK‘nın 147 ve 61. maddeleri gereğince cezalandırılmaları isteniyor.
Bir grup avukat, "Balyoz Planı" davasının görülmeye başlanması nedeniyle "darbe girişimlerini" protesto etti. Davanın görüldüğü Silivri Ceza İnfaz Kurumları Yerleşkesi önünde toplanan "Yargıda Reform Grubu" üyesi bir grup avukat, "Yargı Balyoza El Koydu" ve "Ordu yargıyı yordu" yazılı pankart ve dövizler açtı. Grup adına açıklama yapan Tülay Sofu, bugün siyasi ve hukuk tarihi açısından milat oluşturacak sayılı günlerden birinin yaşandığını belirtti.
Bir çeşit darbeler tarihi olan genç Türkiye Cumhuriyeti‘ne, halkın seçtiği meşru hükümete, halkın meclisine karşı, etkisizleştirme ve ortadan kaldırmaya teşebbüs eden silahlı kuvvetler içindeki gayri meşru bir yapılanmanın bugün mahkeme karşısına çıkarılacağını ifade eden Sofu, "Gönül isterdi ki bu mahkemeler, 1960‘larda, 1971‘lerde 1980‘lerde ve 28 Şubatlarda yapılsaydı da Cumhuriyetimize bulaşan darbe virüsü, hukuk eliyle dezenfekte edilip bu kirli geçmiş hiç yaşanmamış olsaydı. Keşke hayatının baharındaki binlerce öğrenci öldürülmeseydi, 1 milyona yakın insan işkence mağduru olmasaydı" diye konuştu. Demokrasinin, üzerinde oyun senaryoları kurulacak bir nesne olmadığını vurgulayan Sofu, "Bunun böyle olmadığını mahkeme safahatından göreceğimizi umuyoruz. Bu insanlara hak ettikleri cezaların verileceğine inanıyoruz" dedi.
Çetin Doğan: "Meşru bir zemini yok"
"Balyoz Planı" iddialarına ilişkin haklarında dava açılan 196 sanık arasında bulunan eski 1. Ordu Komutanı emekli Orgeneral Çetin Doğan, "Temel olarak bu davanın meşru bir zemini kalmamıştır. Çünkü kamuoyuna yansıtıldığı gibi valizle gelen dokümanlar içerisinde yasal ve imzalı olmayan bir şey yok" dedi. Duruşmaya katılmak için geldiği Silivri Ceza İnfaz Kurumları Yerleşkesi‘nin önünde basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Doğan, şunları söyledi: "Mahkemede savunma zamanı gelince ‘temel olarak bu davanın meşru bir zemini kalmamıştır‘ diyeceğim. Çünkü kamuoyuna yansıtıldığı gibi valizle gelen dokümanlar içerisinde yasal ve imzalı olmayan bir şey yok. İddianamede yazılanları söylüyorum, bir kısmı 1980‘de, bir kısmı da benim dönemim de yazılmış resmi evraklardır. Bunlarda herhangi bir sıkıntı yoktur. Bunlar iddianamede yazılanlardır. Verilere dayanılarak dünyanın hiçbir yerinde kimse tutuklanamaz. Bu işin başında da söylemiştim kopyalayıp yapıştırmışlar. Seminerdeki konuşmalarımızdan belli bir bölümü koymuşlar. Bir montaj almışlar. Daha doğrusu 1980 darbe planını önlerine koyarak yeni bir darbe planı sözüm ona yapmışlar. Fakat yaptıkları şey acemice olmuş."
Doğan, darbe planı içerisinde yer aldığı öne sürülen 1400 askerin içinde 200‘ünün ordu ile ilişiği kesilmiş, emekli, hasta ya da yurt dışında kursta olduğunu söyleyerek, davaya ilişkin eleştirilerde bulundu. Bir gazetecinin "196 sanık var. Bu sanıkların hepsi 2003 yılında bu seminere katıldı mı?" diye sorduğu emekli Orgeneral Doğan, "Sadece 48 kişi sanık durumunda ama bunun yanı sıra 148 kişi sanık değil. Bunlar içerisinde seminere katılan, konuşma yapan, aynı durumda tugay komutanlığı yapan arkadaşlarımız var. Onlar yok. Buna karşılık kimler var? Dışarıdan tanımadığım kişiler. Ankara‘da birlik komutanına görev veriliyor, Ege‘de şunları yapacaksın, bunları yapacaksın... Ankara‘da ona bağlı birlik de yok. Özellikle sıkıyönetim planını ele alarak bir plan yapmışlar ama iş denize, havaya gelince çuvallamışlar" dedi.
"Davanın sonunu nasıl görüyorsunuz?" diye sorulan Doğan, "Hak yerini bulacaktır, er ya da geç... Ancak bulunmasında ne kadar debelenir, ne kadar uzatılırsa, bunları düzenleyenlerin sonuçlarının daha kötü olacağına inanıyorum. Ben çok rahatım. Çünkü ben haklı olan yandayım. Ben doğru olan yandayım ve hiçbir zaman gayrimeşru bir zeminde bulunmadım ve bulunmam. Ben darbelerin adamı değilim, ben meşru zeminin adamıyım. İşte kitabım ortada. 2004 yılından beri yazdığım şeyler belli. Askeri Şûra‘da yaptığım konuşmalar belli, her şey bellidir. Seminerde yaptığım konuşmalar aslında çok iyi incelenirse Türk Silahlı Kuvvetleri‘nin doğrudan doğruya ülke savunma mesellerine ne kadar derinliğine incelediği görülür" şeklinde cevapladı. Bir gazetecinin reddi hakim talebinde bulunup bulunmayacaklarını sorusuna ise Doğan, "Hayır" yanıtını verdi.
10 Sanık duruşmaya katılmadı
Balyoz Darbe Planı iddialarına ilişkin 196 sanığın yargılandığı davanın ilk duruşması başladı. 1. Ordu eski Komutanı Orgeneral Ergun Saygun ile başka suçtan dolayı Diyarbakır Cezaevi‘nde tutuklu bulunan Albay Cemal Temizöz‘ün de aralarında bulunduğu 10 sanık duruşmaya katılmadı. Tutuklu sanığın bulunmadığı duruşmaya, Hava Kuvvetleri eski Komutanı emekli Orgeneral Halil İbrahim Fırtına, Deniz Kuvvetleri eski Komutanı emekli Oramiral Özden Örnek, 1. Ordu eski Komutanı emekli Orgeneral Çetin Doğan, Albay Dursun Çiçek ile muvazzafların da aralarında
bulunduğu 186 sanık katıldı. 1. Ordu eski Komutanı Ergun Saygun ile başka suçtan dolayı Diyarbakır Cezaevi‘nde tutuklu Albay Cemal Temizöz‘ün de aralarında bulunduğu 10 sanık ise duruşmaya katılmadı. Albay Dursun Çiçek, duruşma öncesi sanıklarla tek tek tokalaştı. Duruşma 10. Ağır Ceza Mahkemesi‘ne atanan Ömer Diken başkanlığında başladı. Albay Dursun Çiçek‘in, yoklama yapıldığı sırada, "Ben bu davanın milli sanıklarından" diye başladığı cümlesini tamamlamasına izin vermeyen Mahkeme Başkanı Ömer Diker, "Sadece adınızı soyadınızı söyleyin" dedi.
Duruşmadan notlar
* "Ergenekon" davasında olduğu gibi bu davada da mübaşirlik yapan Aydın Aslan, duruşma başlamadan önce salonun kapısında sanıkların isimlerini tek tek okuyarak içeriye aldı.
* Duruşma salonunda sanıklar için ayrılan 199 sanık sandalyenin çok azının boş kaldığı görüldü. Davaya bakan sanık avukatlarından katılımın fazlalılığı dikkati çekti.
* Öte yandan, başka suçtan tutuklu olan Dursun Çiçek‘in, duruşma başlamadan önce sanıkların bulunduğu bölümde gezerek tokalaştığı görüldü. Çiçek, yoklama sırasında ismini söylerken, "son günlerin milli tutuklusu Dursun Çiçek" demesi üzerine Mahkeme Başkanı Diken uyararak, sadece ismini söylemesini istedi.
* Salonun bulunduğu binaya girerken X-ray cihazının alarm vermesine rağmen Çetin Doğan‘ın üstü aranmadı. Binaya girerken Doğan‘ın çamur olan ayakkabılarının da iki koruması tarafından bezle silindiği görüldü.
* "Ergenekon" davalarında olduğu gibi salona girişlerde sanık, avukat ve basın mensupları ile izleyicilere kart verilirken, fotoğraf makinesi, ses kayıt cihazı gibi ses ve görüntü kay deden her türlü dijital malzemelerin duruşma salonunun bulunduğu binaya sokulmasına izin verilmedi.
Dilipak müdahil olmak istedi
Balyoz Darbe Planı iddialarına ilişkin 196 sanığın yargılandığı davada gazeteci Abdurrahman Dilipak ile Özgür Düşünce ve Eğitim Hakları Derneği (Özgür-Der) adına bazı avukatlar müdahillik talebinde bulundu. Silivri Cezaevi‘nde görülen duruşmada avukatların kimlik yoklamasının ardından sanıkların kimlik tespitine geçildi. Bu sırada gazeteci Abdurrahman Dilipak ve avukatları ile Özgür-Der adına bazı avukatlar müdahillik talebinde bulundu. Sanık avukatlarından bazıları ise Abdurrahman Dilipak ve Özgür-Der temsilcilerinin müdahillerin oturduğu bölüme oturmalarına tepki göstererek Mahkeme Başkanı Ömer Diken‘e, "Önce bu konuda karar verin. Ondan sonra otursunlar" dedi. Bunun üzerine Diken, "Kimlik tespitlerini yapacağız. Ardından müdahillik konusunda sizlerinde görüşlerini alacağız. Şu anda oturacaklar. Kararımızı verdikten sonra çıkarlar, ya da çıkmazlar" diye konuştu.