Tokat

"Osmanlı tokatı" kavramını bilirsiniz. Çok önemlidir. Osmanlı zamanında ordu çeşitli birliklerden oluşurdu. O birliklerden biri de "tokatçı" grubuymuş.

Tokatçı denilen askerler devşirmelerden oluşurdu ve gayet iri yapılı, "iri el"li kişilerden oluşurmuş. Hatta bunların tıpkı şimdinin boksörleri gibi özel çalışma salonları bile varmış. Tokatçılar bu mermer kolonları tokatlayarak ellerini daha da geliştirirmiş... Ki, savaş sırasında ordunun en arkasında bulunur, savaşın sonlarına doğru hızla savaş alanına girer ve bitkin durumda olan düşman askerlerini tek tokat darbesiyle yerle bir ederlermiş. Tokat attıkları kişinin yüzünü içeri çökertir ve beyin kanaması geçirmesine sebep olur ve dünya değiştirmesine sebep olurlarmış.

Bir de bizim memleket Tokat var... Ki 5 bin yıllık tarihi geçmişe sahiptir. İç Anadolu'nun geniş ve kuru alanlarından başta Canik Dağları olmak üzere 3 dağ sırasıyla ayrılan Tokat, vadiler arasındaki bereketli topraklarından dolayı 'Türkiye'nin meyve bahçesidir."

Oğuz Türklerinin kumandanlarından Danişmend Melik Ahmet Gazi ordusuyla, kaleyi alarak Bizans ordusuna çok ağır bir tokat vurdu.

Peki nasıl zapdedildi bu kale, o da ilginçtir; Tokat'ta bulunan kalenin ismi "Comano Pontica" ismini taşırdı. Kumandan Melik Danişmend Gazi, kale hakkında bilgi almak için bir Türk askerini kaleye gizlice gönderir. Kaleye giren Türk askeri, bilgi toplarken Bizanslı askerleri tarafından fark edilir ve etrafı kuşatılır. 20 Bizans askeriyle boğuşan bu yiğit, her birini birer tokatla yere serip kaçmayı başarır. Bu boğuşmayı kale burcundan seyreden kale komutanı, "Türk'ün tokadı bu ise silahı nasıl olur?" diyerek korkmaya başlar ve kalenin burçlarına teslim bayrağı çekerek teslim olur. Zafer, kahraman bir Türk askerinin tokadıyla kazanılmış olduğundan, bu askerin hatırasına şehre "Tokat" ismi verilir.

Bir de "şerefsizce" atılan tokatlar var... Bu vatan toprağında yetişmiş, milleti tarafından meclise gönderilmiş ama bahar bayramında kışı yaşatan dağdan inenler var.

"Sivil itaatsizlik" eylemi başlatanlar öncelikle kendi toprağına kendi insanına ihanet ediyor.

Ne demek "itaatsizlik?"

Kime bu başkaldırı, neye?

Hükümeti eleştirebilirsiniz. Devletin eksikleri olabilir. Devlet yanlış da yapabilir. Ama bunun karşılığı "kalkışma" olabilir mi?

Hayasızca atılan tekmeler, havada uçuşan tokatlar ve fütursuzca söylenen sözler. Görünen o ki, terör dağdan şehre indi. Bu ülkeyi karıştırmak isteyen karanlık eller, birilerini bulmakta pek zorlanmamış.

Daha önce de Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanı Osman Baydemir'in "Türkiye'nin özerk bölgelere ayrılma" talebini hatırlatalım. Bunun yanı sıra, "Her bölgenin parlamentosu olsun" ve "Belediye binamızın önünde ay yıldızlı Türk bayrağımızla sarı/kırmızı-yeşil bayrağımız dalgalansa ne olur?" sözleri henüz hafızalarda.

Esasen "Kürt Ulusalcı" hareketlerinin ilk çıkış noktası, tâ "2. Mahmud" dönemine kadar uzanır.

Merkezileşme politikası çerçevesinde Kürt beylerinin satatülerinin bozulması, buna bağlı olarak idari, siyasi ve iktisadi problemler olduğu kayıtlar arasında...

19. asırda Avrupa'da gelişen milliyetçilik dalgasının, Osmanlı Devleti'nde de gelişme göstermesi....

Gele gele Bedirhan Bey'in düzensiz ordu kurması, otoritesini tanımayan aşireterlere savaş açması... Mısırlı İbrahim Paşa birliklerine yenilen Mir, bağımsız bir Kürdistan kurmayı planlamaya başlamış... Ancak Nasturilere yaptığı katliam üzerine tutuklanarak akrabalarıyla birlikte İstanbul'a gönderilmiş.

Sultan Abdülhamid tarafından, Miran aşiret reisi Mustafa Ağa, Hamidiye Paşası olarak tayin edildi. Bölgenin en güçlü adamı oldu.

Osmanlı/Rus savaşından sonra Bedirhanlardan Osman ve Hüseyin "Paşa" ünvanı almalarına rağmen Cizre tarafında bir isyan başlatmadan duramamaları ilginç... Asker sevkinden sonra eşkiyanın yüz elliden fazla telefat verdiği Diyarbakır'dan Sadarete gelen Teşrin-i Sani 1294/13 Kasım 1878 tarihli telgrafla bildirilmiş.

Atlayarak geliyorum, Şeyh Said dönemine... Altı asker kaçağının yakalanması için görevlendirilen jandarma birliğine ateş açılmasıyla, yani basit gibi görünen bir olayla isyan başlamış... Sonra bastırılmış. Detaylara girmiyorum.

Burada Bediüzzaman Said Nursi'nin yaklaşımı önemli. "Müsbet hareket tarzıyla" mücadele ettiğini görüyoruz. Üstelik dinin en küçük bir esasından taviz vermeden, yanlış gördüğü hususları idarecilerle paylaşmış.

"Dahilde silahlı mücadele olmaz" demiş ve anarşizme sebebiyet verecek yolları kapatmış. Asayişi muhafaza etmek temel esas olmuş.

Üstelik 10 kadar aşiret reisi Bediüzzaman'a gelip Şeyh Said'in yanında olduklarını ve ona iştirak etmek istediklerini söylediği halde... Bediüzzaman ölçülü konuşmasıyla, aşiret reislerini ikna etmiş. Menfi hareketlere girişenlerin arka planında yabancı parmağı olmasından duyduğu endişeleri dile getirmiş.

Bediüzzaman'ın Şeyh Said'e yazdığı ikaz, aslında bu günlere kadar uzanan cevabi bir mektuptur. Özellikle "tokat atan milletvekilleri" gibi düşünenlere.

Diyor ki:

"Türk milleti asırlardan beri İslamiyet'in bayraktarlığını yapmıştır. Çok veliler yetiştirmiş ve çok şehitler vermiştir. Böyle bir milletin torunlarına kılıç çekilmez. Biz Müslümanız. Onlarla kardeşiz, kardeşi kardeşe çarpıştıramayız. Bu şer'an caiz değildir. Kılıç harici düşmana karşı çekilir. Dahilde kılıç kullanılmaz. Bu zamanda yegane kurtuluş çaremiz, Kur'an ve iman hakikatleriyle tenvir ve irşat etmektir. En büyük düşmanımız olan cehli izale etmektir. Teşebbüsünüzdan vazgeçiniz zira akim kalır. Birkaç cani yüzünden binlerce masum kadın ve erkekler telef olabilir." (Bediüzzaman Said Nursi, Tarihçe-i Hayat)

Devlete de burada iş düşüyor. İtidal esas olmalı. Bireysel özgürlükler, demokrasi, hukuk devleti, adalet gibi kavramlar yerleşmeli. Tam güvenlik sağlanmalı. Ekonomik özgürlüğün yanı sıra, Demokrasi, insan hakları ve eğitim işler hale getirilmeli, vesselam.