Oyları böl ki, oyun bozulsun!

Küresel ekonomik krizin etkisini göstermeye başladığı ilk günlerde, bazı ülkelerin durumdan çok fazla etkilendiklerini duyduk. İçinde bulundukları görece riskli pozisyonlar, mali krizin etkisiyle uçuruma doğru sürükledi bu ülkeleri. En çarpıcı örnek kesinlikle İzlanda oldu. İzlanda başlı başına bir vakıa haline geldi, hatta işi şakaya vuranlar çıktı ve İzlanda internette satışa bile çıkarıldı. "Dünyanın en gelişmiş ülkesi" olarak gösterilen, kişi başına milli gelir ve işsizlik oranı bakımından bir "masal diyarı" gibi görülen 350.000 nüfuslu bu küçük ada bankacılık sisteminin çökmesiyle iflasın eşiğine geldi. Krizi atlatabilirler mi, yoksa bir açık arttırmada satıp kurtulurlar mı şimdilik bizim meselemiz değil. Bununla birlikte, bir başka çarpıcı örnek de Macaristan olarak karşımıza çıktı. Bu ülke de, hakeza ekonomik olarak çökmenin eşiğine geldi. Mesela, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu döneminden kalma, 239 yıllık bir fabrika bile bu sallantıdan dolayı kapatıldı. Borsaları çöktü, para birimleri büyük çapta değer kaybetti vs.

İşin ilginç yönü ise, bu ülkelerdeki yöneticilerin bir çeşit "inkar siyaseti" veya "ters yönde telkin" manevralarına yönelmemeleriydi. Durumu olduğu gibi kabullendiler, açıkça insanlarla paylaştılar, durumun vahametini izahtan kaçınmadılar. Geldikleri nokta, içinde bulundukları durum pek izin vermiyordu belki, ancak yine de "mazeret" üretmekten ziyade kötü tabloyu sundular sorumlu oldukları insanların önüne. Yaşadıkları sallantının akabinde büyük ihtimalle işsizlik patlayacak, işler durgunlaşacak, huzursuzluk artacak vs.

Bu noktada, bir içebakış yaparsak neyle karşılaşırız acaba? Şükretmek, kulluk bilinci gelişmiş olan insanlar için her daim (iyi veya kötü farketmeksizin her zaman) söz konusu, her daim bir gereklilik. Bir mükafat veya bin bir türlü musibet, fark etmemeli. Ancak, gereğini yapmadan, önlemini almadan, gelen musibete şükretmek diye bir şey olamaz. Musibetten Allah'a sığınmayı, neticesinde kazasız belasız atlatmayı istemek anlaşılabilir bir durumdur. Gel gör ki, gelen hayra şükretmek, şerden Allah'a sığınmak, Allah'ın yardımını istemek başka bir şeydir, vazifeyi ihmal ederek içi boş bir şekilde (sözüm ona) "hamd etmek"başka bir şey.

Türkiye'yi hatırı sayılır bir süredir yönetmekte olup da mevcut çarpıklıklara, yanlışlara bir çözüm bulamamak kabul edilemez. İnsanları, adeta "çocuk kandırır" gibi boş sözlerle oyalamak ahlaki bir davranış değildir. Tüm dünyadaki mali düzenin yerle yeksan olma noktasına geldiği bir ortamda, önce "teğet"ten bahsetmek, sonra durumu kabullenip "Kriz inişe geçti" demek hem bir bilgisizlik göstergesidir, hem de idare ve idarecinin ne derece derinliksiz ve günü kurtarmaya yönelik bir tutum içinde olduğunun. Sırf gündem değişsin diye, insanların dikkati ve merakı başka (ve lüzumsuz) mecralara kaysın diye pompalanan suni hadiselerin maliyeti bu topluma refah kaybı, işsizlik, üretimsizlik ve dışa bağımlı olmaktan kurtulamama olarak yansıdı, yansıyacak. Sorumsuz bir ekonomi yönetimi, aynı oranda sorumsuz ve kavgacı bir siyaset anlayışından beslendikçe Türk insanına "açlığa talim"den başka, "karın tokluğuna çalışmaktan" başka görünen köy yoktur maalesef.

İliklerimize kadar yaşadığımız bu mali krizin ortasında bir de seçime gitme durumu var. Böylesi zorlayıcı ekonomik koşulların yaşandığı ve insanların en çok önemsedikleri gündemin ekonomik meseleler olduğu bir dönemde mevcut idareden "yoksulluğa", "işsizliğe", "kahreden fakirliğe", "talana", "hırsızlığa" karşı somut bir iki kelam duyan var mı hiç? Tersine, bunlardan bahsettiniz mi neredeyse suçlu siz oluyorsunuz. "İşsizim", "açım", "borç batağındayım" diye meydanlarda haykıranları derdest etmekten öte bir hareket var mı peki? Yolsuzluk, hırsızlık, üçkâğıtçılık iddialarına ne cevaplar veriliyor, duyan oldu mu? "Gereğini yapın, mahkemelere başvurun" diyenlerin samimiyetine kaç kişi inanır?

Senelerdir uygulanan IMF programını kendi mahareti gibi sunmak, dünya genelinde yaşanan para bolluğundan nasiplenmeyi (ki dünyadaki en yüksek reel faizi vermek suretiyle) bir başarı addetmek karın da doyurmuyor, işsize iş de vermiyor. Ama yeni işsizler, yeni borçlular, yeni iflaslar meydana getiriyor. Tüketici kredilerinin geri dönüşlerinde ciddi sıkıntılar var, kredi kartı borçluları milyonları buluyor, çekler-senetler ödenmiyor, geri dönüyor. Caddeler, sokaklar her daim insan dolu, alışveriş merkezleri insan dolu, ama alışveriş yapan yok. İşsizler içinde de iş aramaktan vazgeçenlere rastlanıyor artık. İşin tuhaf tarafı, bunlar işsizden de sayılmıyor her nedense. Uygulanan yanlış politikalar, yangından mal kaçırırcasına yapılan özelleştirmeler, ucuz popülizm bu noktaya getirdi Türkiye'yi. Çıkıp "IMF'ye ümüğümüzü sıktırmayız" diyerek efelenmek dışında bir de somut ve mantıklı bir adım görebilsek gam yemeyeceğiz. "Tribünlere oynama" da siyasette olabilir zaman zaman, ama her daim olmamalı. Artık kabak tadı veriyor.

Siyaset, bir iddia barındırmalıdır içerisinde. Söyleyecek sözü olan, yapacak bir şeyleri olanların er meydanı olmalıdır. Son on yıllarda başlı başına bir meslek haline dönüştü, art arda 4-5 dönem milletvekilliği yapan, belediye başkanlığı yapan insanlar var. Böylesi bir ortamda, siyasetin hizmet yeri olduğunu kim söyleyebilir?

Siyasetçilik bir meslek haline gelirse, siyasetin de "şahsi" çıkarlar için kullanılması anormal olmaz tabii. Yoksulluğu, işsizliği, fakirliği, talanı ve hırsızlığı normal görmeye başlıyorsak, sorgulamıyorsak kocaman bir yanlışın parçasıyız demektir. Hiçbir şey için geç değildir, yeter ki bir şeyleri değiştirebilme niyeti ve cesareti olsun insanın içinde. Çökmeye yüz tutmuş bir ekonomi ve yakınındaki-yamacındaki bir çevreyi nemalandıran, ihya eden bir siyasi anlayış mı, yoksa buna kocaman bir hayır mı? "Aman oyları bölmeyin, bilmem kim gelir" safsatalarını geçelim artık. Tam tersine, "Oyları böl ki, oyun bozulsun!"