Mebrûr hac 5

İçtenlikle yapılacak duaların asla geri çevrilmeyeceği bu atmosferi iyi değerlendirebilmek ve bundan sonraki hayatımız için tertemiz bir sayfa açabilmek için hac yolculuğumuzun, hayatımızın geri kalan süresi açısından bir sözleşmeye dönüşmesi gerekir. Bu, geçmişte işlediğimiz ve İslâmî bir şuurla bağdaşmayan her şeyi silip süpürüp atmak ve hayatımızda yeni bir sayfa açmak üzere yapılacak bir sözleşmedir. Tıpkı Mina'da Akabe biatleriyle, temel insanî ve ahlâkî değerlere bağlı kalacaklarına dair Hz. Peygamber (S.A.V.) Efendimizle sözleşme yapan Medine-i Münevvereli sahabiler gibi.

Bu sözleşmede kişi, bundan böyle hiç kimseye haksızlık yapmaya-cağına, kul hakkı yemeyeceğine, kendisine emanet edilmiş olan diğer mahlûkat ile ilişkilerini ALLAH Teâlâ'nın koyduğu sınırlar içerisinde sürdüreceğine, tabiatı ve sosyal çevreyi tahrip etmeyeceğine, yeryüzünü imar edeceğine ve orada bozgunculuk yapmayacağına, ALLAH Teâlâ'nın elçisinin çizdiği yoldan sapmayacağına, yoldan sapmış insanları kılavuz edinmeyeceğine, İslâm'ın ortaya koyduğu güzellikleri insanlara ulaştırmak için çalışacağına, haksızlıklara arka çıkmayacağına, ALLAH Teâlâ'nın çizdiği sınırları koruyacağına ve onları ihlal etmeyeceğine, iyi bir insan ve iyi bir Müslüman olacağına söz verecektir. Hac yolculuğu böyle bir sözleşmeye dönüştürülebildiği takdirde anlam kazanır ve kişinin kendini yenilemesine ve gönül dünyasını arındırmasına vesile olur. Hac yolculuğunu, böyle bir misakın randevusu hâline getirebilenler, hac yolculuğunun içini doldurmuş olurlar.

Hacca niyetlenmek, samimiyeti kuşanmaktır. Samimiyeti kuşanmadan hac yapılmaz. Bu yolculuğa çıkmak, takva eğitimine girmektir. Kardeşlik bilincine ermek, insanı insan yapan değerlerin şuuruna varmaktır.

Hac, bilgi ve rehberliğe dayalı bir ibadettir. Bu sebeple farz olma şartları kendisinde toplanan Müslümana, hac farz olduğu gibi hacca ait gerekli bilgileri öğrenmek de kendisine farzdır. Kişisel açıdan bir manevî gelişim yolculuğu olarak nitelendirilebilecek bu kutsal seyahatin amacına uygun bir şekilde gerçekleşebilmesi için, bilinçli bir şekilde yerine getirilmesi gerekir. Birtakım sıkıntıları ve maddî külfeti göze alarak karar verilen bu kutlu yolculuğa niçin çıkılır? Bu yolculuk kişiye neler kazandırır veya kazandırmalıdır? Bu kutsal yolculuğun amacına uygun olarak gerçekleşebilmesi için nasıl hareket edilmelidir? Hac ibadeti nedir ve nasıl yapılır? Bu ibadetteki fiil ve davranışların anlamı nedir?

Çünkü hac, turistik bir gezi olmayıp bir ibadettir. Her ibadet gibi haccın da "mebrûr yani ALLAH Teâlâ katında makbûl, kabul olunmuş bir hac" olması için, usûlüne uygun olarak Hz. Peygamber (S.A.V.) Efendimizin yaptığı ve öğrettiği şekilde, eksiksiz yapılması gerekir.

Bu sebeble her bir ibadetin kendisine mahsus hükümleri, hikmetleri olduğu gibi, haccın da kendisine mahsus farz, vacib, sünnet, mekruh, müfsid v.b. hükümleri ve bir takım hikmetleri vardır. Bu hükümlere riayet edilmediği takdirde o hac, hac olmaktan çıkar, kudsiyet ve faziletini kaybeder. Ayrıca bunların bilinerek yapılması haccı daha da anlamlı kılar. Özellikle, neredeyse tamamı sembolik eylemlerden oluşan haccın, tarihî, ahlâkî ve kültürel boyutlarının bilinmesi, hikmetlerinin ortaya konulması, haccın ruhunun yakalanabilmesi açısından çok önem arz etmektedir.

Fakat ne yazık ki, hacca giden Müslümanlar, genellikle menâsikül-hac yani hac süresince yapılan farz, vâcip, sünnet veya müfsid niteliğinde haccın her bir fiiliyle ilgili birçok hükümlere oldukça yabancı kalmakta, bu önemli ibadeti yerine getirme fırsatını bulduklarında da pek çoğu, bu hükümleri bilmedikleri gibi, kısa bir sürede bunları kâfi derecede öğrenme imkânını da bulamamaktadırlar.