Emir kulu'nun ahlakı nedir?

Ahlak sistemlerinin detaylı şekilde öğrenmenin kendimizden hareketle çevreyi tanımada büyük rolü olacağı ortada.

VAZİFE AHLAKI biçiminde son yüzyılda medeni milletleri yakından ilgilendiren ahlak ekolünün korucusu İmmanuel Kant (1724-1804)'dır. Bu  değerli düşünür ahlak felsefesi için üç önemli kanun vazetmiştir.

a) İyiyi istemek

b) Koşulsuz buyruk

c) Özgürlük

İyiyi istemek; için Kant 'ödev' olgusunu esas alır, bir eylemin ahlaksal değeri ödev bilincine dayanır. Bir eylemi, ödev olduğu için yapıyorsak eylemimizi belirleyen, bizi bu işi yapmaya teşvik eden sadece ödevin kendisi ise bu davranışın ahlaki bir önemi var demektir.

Koşulsuz buyruk; hiçbir koşula bağlı olmayan her durumda geçerli olan bir buyruktur. Kant gibi söyleyecek olursak "yaptığın iş kaidesi, herkesin için umumi bir kaide olabilecek surette hareket et" özgürlük, kendimizi özgür olarak kabul ederek ulaşabileceğimiz bir durumdur. Kant'a göre vazife sırf emir olduğu için yapılmalı bunun dışında başka bir durum göz önünde bulundurulmamalıdır. Şimdi bu  ifadeleri inceleyelim bakalım karşımıza çıkacak durum ne olacak?

Akıl üzerine bina edildiği düşünülen bu ahlak ekolünün geniş bir kabul göreceği her halükarda ortadadır. Kanun hakimiyetini esas kabul eden bütün medeni milletler Kant'ın düşüncesini öyle ya da böyle uygulamaya başlamışlardır. Yalnız şurasını göz önünde bulundurmak istiyorum. Kanun yapıcının mutlak hakimiyetine kim ne şekilde açılımlar getirecek? Hem insanın ve mahluklar hesaba çekilecektir. Dün ya bir yoldur ve insan yolcudur.

Ebedilik; insanın özünde var olanın beden sonrasında da var olmasıdır. Ahlaklılığın ardında yer alan önemli esas bu duygudur. Kur'an'ı Kerim bu sistemi iyi kurarak Tevhid prensibi ile varlık boyutunda insanı birliğe yöneltmiştir. Birlik dengedir birey özgüveni, toplum özgüveni onunla sağlanır. Kudret; insanın iş yapabilme gücüdür. Yanılgılarını büyüten insana en açık uyarı bu alanda olmuştur. insan 'Eşrefi mahluk'tur. Yaptıklarından sorumludur. Yapabileceklerinden değil. Kötülük insan eliyle önlenebilecektir. İnsan sabır, sebat, cesaret, korkusuzluk gibi özelliklere sahiptir. Bunun farkına varmalıdır. Hikmet, idealdir insan yitiğini bulacak yada yok olacaktır. Adalet, mülkün temelidir. Sevgi, özdür. İyilik hayatın motoru, ahlakın olmazsa olmazıdır. Güzellik, cazibedir, cilvedir.

Kur'an'ı Kerim ve Hazreti Peygamberin ahlak prensiplerinin ortaya çıkmasındaki buyrukları böyle. Ahlak onun için kitap sünnete dayandırılır.