Anlayış dergisi

Aylık Siyaset, Ekonomi ve Toplum dergisi Anlayış, kasım ayı itibariyle yetmiş sekizinci sayısına ulaştı.

Bugüne kadar hep güzel ve başarılı işlere imza atan Mustafa Özel, derginin Genel Yayın Yönetmeni. Sayın Özel'in yanı sıra, dergiyi sürükleyen bir de ekip var. Bir nevi, atölye çalışması...

Ekonomiyi pek bilmem. Ama siyaset ve toplum içerikli bir dergi çıkarmak, hem meşakkatli, hem de tehlikeli. Meşakkatli, çünkü karşınızda birbirini anlamaya asla yanaşmayan taraflar var. Tehlikeli, çünkü bugüne kadar bu alanda yayın yapan dergiler, içi boş sloganlardan öteye geçemediler. Hiçbirinden kayda değer bir teklif, öneri gelmedi.

İşte bundan dolayı, bu alandaki dergileri, daha doğrusu dergiciliği, Anlayış'tan önce ve Anlayış'tan sonra diye ikiye ayırıyorum.

Anlayış; disiplin, ciddiyet, resmiyet, derinlik gibi arayıp da bulamadığımız birçok özelliği, dergicilikle birleştirmeyi başardı. Bir anlamda, memleket meseleleri karşısında herkes ciddiyete davet ediliyor. Keşke, gençliğimizde de böyle bir dergi olsaydı diye düşünmeden edemiyorum.

Anlayış'ı farklı yapan özelliklerden biri de, iddia sahibi olması. Dergiyi çıkaranların bir derdi, bir meselesi var. Mesela son sayının sunuş yazısı, "Türkiye doğal sınırlarına dönüyor" cümlesiyle başlıyor.

Yine, doğruya doğru, yanlışa yanlış demekten çekinmiyorlar. Bir icraatından dolayı iktidar partisi takdir edilirken, başka bir icraatından dolayı eleştirilebiliyor.

Anlayış'ı kıymetli yapan bir diğer özellik de, her sayılarında gündemi ciddiyetle takip edip dosyalar, söyleşiler hazırlamaları. "Gündem" derken, bazı günlük gazetelerin, televizyonların veya grupların önümüze koyduğu oyun hamurlarını değil, milli meseleleri kastediyorum.

Ekim ayının üç önemli tartışma konusu veya gündemi vardı: Hükümet tarafından başlatılan demokratik açılım, Ermenistan'la imzalanan tarihi protokol ve Türkiye-İsrail ilişkilerinde yaşayan gerilim. İşte bu üç konuyu da Anlayış'ın Kasım sayısında bulmak mümkün.

Derginin ilk yazısı Mustafa Özel'e ait. "Tarihi derinlik, barışın teminatıdır" başlıklı yazının ilk cümlesi şöyle: "Türkiye tarihsel derinliğine doğru yol aldıkça, İsrail'in tarihsel yüzeyselliği sırıtmaya başlıyor." Sayın Özel, Hıristiyan Avrupa'nın Yahudi sorununu İslam dünyasına ihraç ettiğini söylüyor. Söylediği çok önemli bir şey daha var: "Yanlış hesap Kudüs'ten döner!"

Yücel Bulut, "Dağdan indim ovaya" başlığı altında, demokratik açılımı yorumluyor. Buna ilaveten, Taha Özhan PKK, Sezgin Tunç ise DTP cephesinin durumunu ve tutumunu gözler önüne seriyor.

Derginin kapak konusu, İsrail'in giderek veya giderayak yalnızlaşması... Nuh Yılmaz, Ali Balcı, Ahmet Emin Dağ konuyla ilgili yazılar kaleme almışlar. Müsaade ederlerse eğer, bir parantez de ben açmak istiyorum: Hükümetin her fırsatta İsrail'in bazı icraatlarını ve Filistinlilere karşı tutumunu eleştirmesi elbette nefsimizi okşuyor, milli duygularımızı kabartıyor. Fakat bunu "Dost acı söyler" yaklaşımıyla yaptıkları müddetçe, bir şeyler daima eksik kalıyor. Neyse, geçelim.

Derginin dosya konusu, Türk-Ermeni ilişkileri... Murat Yeşiltaş, Ceyda Karan, Fatih Özbay, Diran Lokmagözyan, Markar Esayan ve Hakan Aksay, "Ermenistan: Husumetten Normalleşmeye" başlıklı dosyaya emek veren isimler. İsimlere dikkat edilirse, tarafların ikisine de söz hakkı tanınmış. Eksik olan taraf ise Azerbaycan. Bir de Azeri yazara yazı yazdırılsaydı, daha objektif bir dosya olurdu diye düşünüyorum.

Bu çalışmaların yanı sıra, dergide müstakil başka yazılar da var. İbrahim Öztürk, Türkiye'nin dış politika hamlesini; Sevinç Alkan Özcan, Bosna'nın geleceğini; A. Kemal Bersay, Obama'ya verilen Nobel Barış Ödülü'nü; Nihat Gümüş, IMF'nin yeniden yapılanmasını kaleme almışlar.

İhsan Fazlıoğlu, Nazife Şişman ve Fatma Karabıyık Barbarosoğlu'nu da ayrıca analım.

Evet, Anlayış dergisi gerçek gündemi takip ediyor. İhsan Kabil'in Halit Refiğ'i, Ali Balcı'nın tartışmalara konu olan mahyaları ele alması da bu hassasiyetin bir parçası veya yansıması...

Anlayış'ın her sayısında, olan biteni toparlayıp özetini çıkaran bir de söyleşi oluyor. Bu sayının konuğu, Başbakanlık Başdanışmanı İbrahim Kalın. Sayın Kalın, Türkiye'nin dış politika hamleleriyle ilgili önemli açıklamalarda bulunuyor.

Bütün bunların yanı sıra, Anlayış'ın özenle hazırlanan kitap, müzik ve sinema sayfalarını da anmadan geçmek olmaz. Olursa da, haksızlık olur.

Her sayıda Ayşenur Gönen ve Fatmanur Altun ikişer kitap, Nermin Tenekeci de bir dergi tanıtımı yapıyor. Müzik sayfasını Hasanali Yıldırım, sinema sayfasını ise Hilal Turan hazırlıyor.

Tam bir mesuliyet ürünü olan Anlayış dergisi, temel ihtiyaç listemizin ön sıralarında olmayı hak ediyor.