Sırplar, Batı’nın da desteğiyle dünyanın gözü önünde
Srebrenitsa'da 10 bin Boşnak'ı katletmişti...

Boşnak Müslümanlar şehitlerine ağlıyor Sırp saldırganlar, 14 yıl önce Srebrenitsa'da büyük bir acının yaşanmasına yol açtılar. 1992 Mart'ında başlayan Bosna Savaşı'ndan üç yıl sonra, savaş tam bitti denilen bir zaman diliminde bölgede Hollandalı BM Barış Gücü askerlerinin bulunmasına rağmen 1995 yılı Temmuzunda Srebrenitsa'da büyük bir insanlık ayıbı yaşandı.

Bosna'nın doğusunda bulunan ve nispeten daha izole bir bölgede bulunan Srebrenitsa'nın savaş öncesinde yüzde 75'i Müslüman Boşnak olmak üzere 24 bin nüfus bulunmaktaydı. BM'nin "Korunaklı Bölge" olarak ilan ettiği altı bölgeden (Saraybosna, Bihaç, Gorajde, Zepa, Srebrinitsa, Tuzla) biri olan Srebrenitsa'nın bu özelliğinden dolayı komşu bölgelerden de bölgeye mülteci akını yaşanmış ve katliam öncesinde 45 bine yakın bir nüfus Srebrenitsa'da toplanmıştı.

ABD'nin katliamdan bir ay öncesinde istihbarat bilgisi olarak haberdar olduğu, Ratko Mladiç'e bağlı 10 binden fazla çetniğin (aşırı Sırp milliyetçileri) bölgeye doğru hareket ettiklerinin bilinmesi ve katliamın bir hafta kadar devam etmesine rağmen Batılı ülkeler tarafından herhangi bir müdahalenin yapılmamış olması hala cevap bekleyen sorulardan.

Katillerden biri yakalandı diğeri hala kayıp

Katliamın boş sorumlularından Radovan Karadziç 22 Temmuz 2008 tarihinde yakalanmıştı. 13 yıldır aranan Karadziç'in Sırbistan'ın başkenti Belgrad'da bir belediye otobüsünde yakalanmıştı. Karadziç sahte kimlikle alternatif tıp dalında hizmet veren bir klinikte doktor olarak yıllarca para kazanmıştı. Tanınmamak için saçlarını uzatan, sakal bırakan ve gözlük takan Karadziç bu sayede 13 yıl özgürce dolaşabildi. Sırbistan da Karadziç'in yıllarca saklanmasına göz yummuştu adeta.

Sırbistan Cumhuriyeti eski devlet başkanı olan Karadziç, Sırbistan Demokratik Partisi başkanlığı ve Bosnalı Sırp Ordusu Yüksek Komutanlığı görevlerini bir süre yürütmüştü. Karadziç, Srebrenitsa'da 8 bin Müslümanın 1995 yılında katledilmesini organize etmek ve 1992-1995 yılında yapılan Bosna savaşında işlenen diğer savaş suçları nedeniyle aranıyordu. İlk kez 24 Temmuz 1995'te hakkında suçlamada bulunulan Karadziç, 13 yıldan beri adaletten kaçıyordu.

Karadziç'in halen yargılanması sürerken katliamların bir değer ele başı Ratko Mladiç ise savaşın üzerinden 14 yıl geçmesine rağmen hala bulunabilmiş değil. Geçtiğimiz sene Lahey Adalet Divanı tarafından Bosna'daki katliamların soykırım olduğu kabul edilmiş ve fakat katliamdan Sırbistan'ın sorumlu tutulamayacağı karara bağlanmıştı.

İkinci Dünya Savaşı'ndan sonraki en büyük katliam

BM'nin en üst mercileri tarafından "BM sizi koruyacaktır denilen" ve bu şekilde her türlü silahtan arındırılan Srebrenitsa kurbanları, İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana Avrupa'da insanlığa karşı işlenen en büyük suç olarak nitelendirilen katliamda katledildiler. Toplu mezarlar ise katliamdan çok sonra ortaya çıkarılmaya başlandı.

1995 yılında binlerce insan katledildi. Genç kızlara ve kadınlara tecavüz edildi. Sırplar, alıkoydukları genç erkekleri kurşuna dizdiler.  Bölgede her geçen gün yeni toplu mezarlar açığa çıkıyor. Bu güne kadar 370'in üzerinde toplu mezar (5 veya daha fazla kişinin gömüldüğü mezarlar) bulundu. 28 bin kayıp insandan 25 bininin Bosnalı Müslüman olduğu söyleniyor.

Srebrenitsa kurbanları anılacak

Srebrenitsa Katliamı'nda hunharca öldürülen 10 bine yakın Boşnak, bugün düzenlenecek törenlerle anılacak. Binlerce insan mezarlıklarda toplanarak şehitlerine dua edecek, gözyaşı dökecek. Yeni bulunan cesetlerin de defnedilmesi bekleniyor.