Sorun oranda değil, dağılımda

Türkiye, 34 OECD ülkesi arasında, vergi yükünde sondan altıncı sırada yer alırken, tüketimden alınan dolaylı vergilerde ortalamanın üstünde yer aldı.

OECD'nin verilerinden derlenen bilgilere göre, Türkiye, OECD ülkeleri arasında vergi yükü bakımında sondan altıncı sırada yer aldı. Yüzde 26 ortalama vergi yüküne sahip Türkiye'ye mukabil, Danimarka yüzde 48.2, İsveç yüzde 45.8, Belçika yüzde 43.8, İtalya'da yüzde 43,  ve Fransa'da yüzde 42.9 oranında vergi yüküne sahipler.

Vergi yükünde OECD ortalaması yüzde 33.8 olarak hesaplanırken, Türkiye sadece, yüzde 25.9'luk orana sahip Avustralya'yı, yüzde 25.1'lik oranı olan Kore'yi, yüzde 24.8'lik oranı olan ABD'yi, yüzde 20.9'luk oranı olan Şili'yi ve yüzde 18.1'lik oranı olan Meksika'yı geride bıraktı.

Ancak, Türkiye'de vergi yükü bakımından oranda değil, yükün dağılımında sorun yaşanıyor.

Dolaylı vergilerde ortalamayı aştık

OECD sınıflandırmasına göre, geçen yıl toplam vergi gelirleri içinde, dolaysız vergilerin payı yüzde 52.1, dolaylı vergilerin payı ise yüzde 47.9 olarak gerçekleşti.

Türkiye'de ise tüketimden alınan dolaylı vergilerin GSYH'ye oranı ise OECD ortalamasının üzerinde seyrediyor. 2010 yılında OECD ortalaması yüzde 11 iken, Türkiye'de bu oran yüzde 12.4 oldu. Dolaylı vergilerin en yüksek olduğu ürün gruplarını ise akaryakıt ürünleri, iletişim, binek otomobiller, sigara ve alkollü içecekler oluşturuyor.

Dolaylı vergilerin payının yüksekliği, gelir ve kazançlar ile mülkiyet üzerindeki vergi yükünden oluşan dolaysız vergilerin, düşüklüğünden kaynaklanıyor.

Dolaylı vergilere bakıldığında, Macaristan'da dolaylı vergilerin GSYH'ya oranı yüzde 16.1, Danimarka'da yüzde 15.3, Slovenya'da yüzde 14.1, Estonya ve İsveç'te yüzde 13.5, Finlandiya'da yüzde 13.3, İsrail ve İzlanda'da yüzde 12.9 civarında bulunuyor. Türkiye ise yüzde 12.4'lük oran ile en yüksek dolaylı vergilerin bulunduğu 9. ülke konumunda yer alıyor.

OECD ülkelerinde 2010 yılında dolaysız vergilerin GSYH'ye oranı ortalama yüzde 22.5. Türkiye ise yüzde 13.6 ile dolaysız vergi yükü sıralamasında, OECD ülkeleri arasında en düşük vergi yükü olan ilk dört ülke arasında yer alıyor.