Kıbrıs Rum yönetiminin, ‘‘Afrodit‘‘ adı verilen sözde 12. parselde, Neoble şirketiyle başladığı petrol ve doğalgaz arama sondajını ertelemek istediği, ancak gecikilecek her gün için ödenecek tazminatın büyüklüğünün ertelemeye engel olduğu öne sürüldü.
Rum basını, Kıbrıs sorununa doğrudan müdahil ülkelerin, Kıbrıs doğrudan müzakereler prosedürünü baltalayacağı için ‘‘Afrodit‘‘teki sondaj çalışmalarının ertelenmesi konusunda Rum yönetimine baskı yaptığını, Rum yönetiminin de ertelemek için uğraştığını, ancak bu uğraşlarının ekonomiye takıldığını savundu.
Kathimerini gazetesi, Rum yönetimi liderliğinin sondaj çalışmalarının başlamasını ertelemeye çalıştığı, ancak ertelemenin, her bir günlük gecikme için Noble Energy şirketine ödemek zorunda olduğu tazminat nedeniyle ekonomik engele takıldığı belirtti.
"Türkiye erken davransaydı"
Maliye, İçişleri ve Ticaret bakanlarından oluşan bakanlar komitesinin 13 Eylül günü Rum yönetimi lideri Dimitris Hristofyas başkanlığında toplandığını hatırlatan gazete, özetle şunları yazdı: ‘‘Ancak gelişmeler ertelemeyi engelledi, çünkü 9 Eylül‘de sondajın yapılacağı bölgenin bağlanması sorunu ortaya çıktı. ‘Kıbrıs cumhuriyeti‘ o ana kadar bölgeyi bağlamamıştı. Teknokratlar, bölgeyi Türkiye‘nin bağlaması tehlikesi olduğuna işaret ettiler. Başkanlık Köşkü korkulu bir öğleden sonra geçirdi ve nihayetinde ‘Kıbrıs cumhuriyeti‘ bölgeyi NAVTEX ve NOTAM‘la bağladı. Türkiye önce davranıp bölgeyi üç aylığına bağlasaydı bu (Güney) ‘Kıbrıs‘ ekonomisi için büyük bir felaket olurdu, hükümet de Mari‘dekinden de güçlü bir darbe alırdı (El konularak Zigi‘deki askeri üste tutulan cephaneliğin patlaması). Çünkü 12. parsel uluslararası sulardadır ve orası deniz tatbikatları vb için bağlama hakkına sahip olan Türkiye‘nin bayrağını taşıyacaktı. Noble ile yapılan sözleşme uyarınca Kıbrıs (Rum kesimi) sondajı erteleseydi çok büyük meblağlarda tazminat ödemek zorunda kalacaktı.‘‘
Enerji müdürü hükümeti tehdit etmiş
Simerini gazetesinde de, ertelemeye, Rum Ticaret, Sanayi ve Turizm Bakanlığına bağlı Enerji Dairesinin Müdürü Solon Kasinis‘in ‘‘engel‘‘ olduğuna işaret edildi. Rum başkanlık köşkündeki ilgili toplantıda, doğalgaz yatakları ve sondaj çalışmalarının masaya yatırıldığı hatırlatılarak, Hristofyas ve Praksula Andoniadu‘nun ‘‘Uzatmayalım. Bir sondaj uğruna her şeyi havaya uçurmak niyetinde değiliz. Müzakereler devam ediyor ve New York‘ta kritik üçlü görüşme var‘‘ görüşünde olduğu ve Solon Kasinis‘e, ‘‘sondajı ertelemenin veya zamanında başlamanın maliyetinin ne olacağını‘‘ sorduklarını aktarıldı. Kasinis‘in, ‘‘erteleme kararı alınması halinde derhal basın toplantısı düzenleyerek her şeyi açıklayacağını‘‘ söylediği belirtilen haberde, Kasinis‘in, ‘‘Sefilliğimizden gerçekten utanıyorum‘ diyerek toplantıdan çıktığı kaydedildi.
Kasinis: "Siyasileri zor ikna ettim"
Öte yandan, Kasinis, doğalgaz araştırmalarının başlatılması konusunda Rum siyasi partileri ikna etmekte zorlandığını söyledi. Kasinis, hidrokarbon araştırmalarının başlatılması konusunda, denizde hidrokarbon bulunduğuna inanmayan Rum siyasi partileri ikna etmekte oldukça zorlandığını, ancak daha sonra durumun değiştiğini ve siyasilerin ikna olmaya başladıklarını dile getirdi.
Ayrıca, Lübnan ile Rum hükümeti arasında 2007 yılında imzalanan ‘‘Münhasır Ekonomik Bölge Sınırlarını Belirleme Anlaşması‘‘nın da, ‘‘Lübnan‘da yaşanan karmaşa nedeniyle‘‘ henüz onaylanmadığını öne süren Kasinis, Güney Kıbrıs ile İsrail arasındaki anlaşmanın da, Lübnan ile imzalanan anlaşmayı etkilemeyeceğini ifade etti.
