Sigaradan her yıl 114 bin kişi hayatını kaybediyor

Kapalı yerlerde tütün ve mamullerinin kullanımını yasaklayan kanunun ikinci yılında kafeterya, restoran ve barlarda sigara içme oranının yüzde 99,4 düştüğünü ifade eden Doç. Dr. Saygılı, Türkiye'de sigaraya başlama yaşının 11, tiryaki sayısının ise 23 milyon olduğunu kaydetti.

Kanunla birlikte 4 ayda sigara satışlarının yüzde 30 düştüğünü belirten Sefa Saygılı, "Sağlık Bakanlığı'nın verilerine göre sigara satışları, 2009 Haziran ayında 11 milyonken Ekim sonu itibariyle 8 milyona geriledi. Temmuz ayından bu yana en çok özel işletmeler denetlendi. Resmî rakamlara göre 181 bin özel işletme, 13 bin kamu kurumu ve 8 bin toplu taşıma aracında denetim yapıldı. Dört aydaki 203 bin denetimde binden fazla ceza kesildi." dedi. 9 Şubat Dünya Sigara Bırakma Günü dolayısıyla bir basın açıklaması yapan Yeşilay Genel Başkan Yardımcısı Saygılı, "Cezaların önemli bir bölümü, sigara içilmediğini gösteren yasal uyarı yazısı olmadığı için verildi. Ayrıca uyarı yazısında yetkili kişi adının yazılmaması, yere izmarit atılması veya kapalı mekanda sigara içilmesi sebebiyle kurum veya kişilere ceza kesildi."

Yeşilay'ın başlattığı, "Bir sigara da sen bıraktır" kampanyasının halk arasında ciddi destek gördüğünü de vurgulayan Doç. Dr. Saygılı, bırakmanın en önemli şartının motivasyon olduğuna dikkat çekti: "Kişinin motivasyonunu sürekli yüksek tutması, bunu bir refleks olarak yaşamının odağına yerleştirmesi gerekir. Aynen bir boks maçı gibi, gardınızı düşürdüğünüz anda yumruğu burnunuza yiyeceğinizi bilmelisiniz. Sigarasız sağlıklı yaşamı, hayatınızın en önemli kararı olarak hep canlı tutmalısınız. Yoksa, 'Bir sigara içsem ne olur sanki?' diye düşünmeye başlarsınız, sonunda bağımlılığa geri dönersiniz."

SİGARAYI NEDEN BIRAKMALIYIZ?

- Akciğer kanseri ve amfizeme bağlı ölümlerin yüzde 90'ı sigaraya bağlıdır.

- Ağız, gırtlak, yemek borusu, mide, pankreas, mesane, prostat ve rahim ağzı kanserleri, sigara içenlerde daha fazla görülür.

- Sigara içenlerde kalp krizi, inme ve bacak kangreni riski daha fazladır.

- Sigara içen erkeklerde iktidarsızlık, kadınlarda ise düşük yapma, erken doğum ve düşük ağırlıklı bebek doğurma riski artar.

- Sigara, sık sık üst ve alt solunum yolu enfeksiyonlarına sebep olur.

- Sigara içmediği halde dumanına maruz kalmak da benzer sağlık problemlerine yol açar. Özellikle küçük çocuklarda akciğer gelişimine zarar verir, astım riskini arttırır.

- Sigara. dünyada hipertansiyondan sonra en çok ölüme sebebiyet veren ve kontrol altına alınabilecek bir bağımlılık türüdür.

SİGARAYI BIRAKINCA NELER OLUR?

- Sigarayı bıraktıktan 20 dakika sonra kan basıncı azalır ve nabız yavaşlar. Kan dolaşımının iyileşmesine bağlı olarak el ve ayaklarda vücut sıcaklığı artar.

- Kanda 8 saat içinde karbonmonoksit seviyesi normale iner, oksijen miktarı yükselir.

- 48 saatte sinir uçlarında onarım başlar, koku ve tat alma duyuları iyileşir.

- İki yıl içinde kalp hastalığına bağlı ölüm oranı yüzde 36, tekrar kalp krizi geçirme riski ise yüzde 50 azalır. İyi kolesterol olarak bilinen HDL miktarı artar.

- İki hafta ile üç ay içinde sigaraya bağlı öksürük ve balgam ortadan kalkar, egzersiz kapasitesinde artış gözlenir. Kaybedilen akciğer fonksiyonları tekrar kazanılmaz ancak bir yıl sonra fonksiyonlardaki düşüş hızı azalır ve hiç sigara içmeyen bir kişiyle aynı seviyeye gelir. Akciğer kanseri riskinde birinci yıldan itibaren düşme başlar ancak hiç sigara içmemiş bir kişinin taşıdığı risk oranına yaklaşması 20 yıl alır.

- 10 yılda ağız, boğaz, yemek borusu kanseri riski yarı yarıya azalır. Benzer şekilde mesane, böbrek ve pankreas kanseri riski de düşer.

- Sigara kullanımına bağlı olarak görülen üst solunum yolu enfeksiyonları, sinüzit ve faranjit sıklığında azalma görülür.

- İnme riskinde birinci yıldan itibaren azalma başlar, 10 yıl içinde de hiç sigara içmemiş kişilerin seviyesine iner.

SİGARAYI NASIL BIRAKABİLİRSİNİZ?

- Öncelikle bırakmayı gerçekten isteyin.

- Bırakma konusunda sizin için geçerli sebepleri bulun ve sağlığınız için çok önemli olan bu kararı vermekte gecikmeyin.

- Geçmişteki bırakma denemelerinizi başarısızlık olarak görmektense, her denemeden öğrendiklerinizle bir sonrakinde size yardımcı olabilecek noktalara odaklanın.

- Sigarayı yardımsız bırakmaya karar verdiyseniz, önünüzdeki üç hafta içinde için bir tarihi belirleyin. Bu tarihi yakınlarınıza duyurun ve destek vermelerini isteyin.

- Sigarayı bırakma günü geldiğinde, içmeyi tamamen kesin. Bol miktarda su ve düşük kalorili içecekler için. Şekerli ve yağlı yiyecekleri azaltın.

- Yeterince uyumaya ve dinlenmeye dikkat edin. Düzenli olarak ve kolayca uygulayabileceğiniz bir egzersiz programına başlayın.

- Günlük hayatın getirdiği sıkıntıyı azaltmak için yeni bir hobi gibi seçenekler bulun.

- Boş kalmaktan kaçının. Canınız aşırı derecede sigara içmek istediğinde, başka bir faaliyetle meşgul olun. Derin ve yavaş nefes alarak rahatlamaya çalışın.

- Sigarayı bıraktıktan sonra karşılaşabileceğiniz kilo alma, gerginlik, konsantrasyon güçlüğü, asabiyet, çöküntü ve huzursuzluk gibi problemlerin sizi korkutmasına izin vermeyin.

- Başarılı bir şekilde bırakan kişilerin ortak özelliği, sigara içme yerine keyif aldıkları başka bir faaliyet koyabilmeleridir. Sigarayı eşi ya da yakın bir arkadaşıyla birlikte bırakanların başarısı daha fazladır.