Safahat'ı anlamayan kalmayacak

Şair Mehmed Akif Ersoy'un ölümsüz eseri Safahat'ın, açıklamalı sözlüğü hazırlandı. Yağmur Yayınevi, Safahat Lügati ile beraber, kuruluşunun 50. yılı ve 2011 yılının ''Mehmed Akif Yılı'' olması dolayısıyla Safahat'ın 1928 yılında yayımlanan nüshasının tıpkı basımını da yayımladı. Tamamı 7 ayrı kitaptan oluşan Safahat'ın tıpkı basımının girişine Mehmed Akif Ersoy'un hayatı ile ilgili bilgiler, ''İçindekiler'' kısmı günümüz harfleriyle eklendi.

Marmara Üniversitesi Öğretim Görevlisi Talip Mert tarafından, şair Mehmed Akif Ersoy'un ölümsüz eseri Safahat'ın, açıklamalı sözlüğü hazırlandı. ''Açıklamalı Safahat Lügatı'' adlı kitabıyla ilgili bilgi veren  Mert, Mehmed Akif Ersoy'un büyük ve ölümsüz eseri Safahat'ın yayınlandığı ilk yıllardan itibaren Türk milletinin büyük ilgiyle okuduğu ve çok kıymet verdiği eserlerden biri olduğunu kaydederek, derslerinde de okuttuğu Safahat ile 4 yıldır ilgilendiğini belirtti.

Safahat'ta gençliğin anlayamayacağı çok sayıda kelime olduğunu anlatan Mert, ''Anlaşılmayan kelimeleri ve Safahat'ta adı geçen 160 kişi, kurum ve yerleri Osmanlı arşiv vesikaları başta olmak üzere sağlam kaynaklardan derlenen bilgilerle anlatmak için bu kitabı yazdım. Safahat'ın içinde ihtiyaç duyulan her şeyin yer aldığı, anlaşılmayan ve sorulan her soruya cevap veren bir sözlük hazırladım. Safahat'ta geçen kelimeleri eski harflerle Ümmühan Güner yazdı'' diye konuştu.

Günümüzde Osmanlıcaya bir ilginin söz konusu olduğunu ifade eden Mert, şunları söyledi:

''Osmanlıcaya olan ilgi, insanlarımızı ister istemez Safahat'a yönlendiriyor. Çünkü dili birçok Osmanlıca esere göre sadedir. Diğer Osmanlıca eserlere geçmek için iyi bir basamak. Hem sanat için hem de verdiği mesaj itibariyle çok değerli bir eser. Çok akıcı bir şekilde, çok canlı bir şekilde tasvir ediyor. Felaket günlerimizin altına yazılmış acıklı bir destandır. Umutlarımızı, ümitsizliklerimizi ortaya koyuyor ve ümit veriyor. Safahat'ın en büyük özelliği budur. Mutlaka bir çıkış yolu gösteriyor. Olması gereken yolu, çareyi gösteriyor. Safahat'tan büyük bir sözlük yapmayı düşünmedim, çok uzatmadım. Ansiklopedi kısmını kısa tuttum. İnsanlara faydalı olacağına inanıyorum.''

Birçok metnin sıkıcı ve gençlere ağır geldiğini kaydeden Mert, ''Zaman zaman çok acı bir üslup, zaman zaman da çok neşeli bir üslup kullanıldığı için ister istemez insanı cezbediyor. İnsan kendini kaptırıp, gidebiliyor'' diye konuştu. Mert, çok geniş bir kitap olan Safahat'ın 700 sayfayı bulduğunu, eseri okuyanın Osmanlıca bilgisine büyük bir fayda sağlayacağını bildirdi. Safahat'ta daha çok 1908 sonrası şiirlerin ağırlıkta yer aldığını, dilinin daha hafif olduğunu vurgulayan Mert, eserin yüzde 75'inin dilinin ağır Osmanlıca'dan oluşmadığını, bu yüzden okutulmasının kolay geldiğini belirtti. Mert, 26 Ekim 1925'te Diyanet İşleri Başkanlığınca Elmalılı Hamdi Yazır ile Mehmed Akif Ersoy'a yaptırılması kararlaştırılan Kur'an-ı Kerim meal ve tefsiri ile ilgili yapılan noter sözleşmesinin de kitapta yer aldığını kaydederek, ''Beyoğlu Dördüncü Noteri Mithat Cemal Kuntay'ın tanzim ettiği üç sayfalık sözleşme 86 yıldan beri üzerinde çok şey yazılan ama yazılı metni bilinmeyen bu konuya açıklık getirmekte, birçok bilinmeyeni de net olarak gün yüzüne çıkarmaktadır. Bu belge '2011 Mehmet Akif Yılı' için de çok anlamlı oldu'' dedi.

Kitapla ilgili çalışmasının 1 yıl sürdüğünü ifade eden Mert, sözlerini şöyle sürdürdü: ''Ersoy'u ve onun fikriyatının idrak edilebilmesini sağlamak amacıyla hazırladığım kitabın, gençlere büyük katkısı olacağına inanıyorum. Safahat'ı herkes okumalı. Mehmed Akif Ersoy'u gençlerin yeterince anladığını düşünmüyorum. Günümüzde bu acı bir gerçektir. Osmanlıdan kalan ve en çok satılan eser Safahat'tır. Çok satılmasına rağmen az okunan bir kitap olduğunu düşünüyorum. Çünkü dil meselesi var. Ama gençlerde Mehmed Akif Ersoy sevgisi var. Ersoy, milletin diline, duygularına, gönlüne tercüman olmuş bir insan. Kimseden farklı yaşamamış, bizden biri. Çok mütevazı yaşamış, halktan kopan bir tarafı yok. Bizzat içinde, yaşayarak anlatmış. Abartma yok, doğruluğu olan şeyler. Akif kadar isabetli karar veren, reçete yazan başka kimsenin olduğunu söyleyemeyeceğim. Akif kadar güçlü görüşlerini beyan eden insan az.''

Yağmur Yayınevi, Safahat Lügati ile beraber, kuruluşunun 50. yılı ve 2011 yılının ''Mehmed Akif Yılı'' olması dolayısıyla Safahat'ın 1928 yılında yayımlanan nüshasının tıpkı basımı da yayımladı. Tamamı 7 ayrı kitaptan oluşan Safahat'ın tıpkı basımının girişine Mehmed Akif Ersoy'un hayatı ile ilgili bilgiler, ''İçindekiler'' kısmı günümüz harfleriyle eklendi.