Kâtip Çelebi'nin ölümsüz mirası!

Kâtip Çelebi'nin "Coğrafyada çığır açan kitap" olarak tanımlanan Cihannüma adlı eseri 279 yıl sonra Türkçe ve İngilizce olarak yeniden basıldı. Cihannüma'da yer alan 52 haritanın sunulduğu "Piri Reis'ten Kâtip Çelebi'ye Osmanlı'nın Dünyaya Bakışı" adlı serginin açılışında kitap tanıtıldı. Taksim Maksem Sanat Galerisi'nde sergilenen haritalar 12 Mart 2011 tarihine kadar sanatseverler tarafından görülebilir.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür A.Ş., ilk matbaanın kuruluşu ile birlikte ilk kez 1732 yılında İbrahim Müteferrika tarafından basılan Kâtip Çelebi'nin dünyaca ünlü eseri Cihannümâ'yı, 10 bilim adamından oluşan bir heyetin çalışmaları sonucu, Osmanlıca tıpkı basımı ile Türkçe ve İngilizce olarak 3 ayrı cilt hâlinde yayınladı. Büyük İslâm âlimi Kâtip Çelebi'nin dünyaca ünlü âbidevî eseri Cihannümâ'nın tanıtımı, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş'ın da katıldığı ve kitapta yer alan haritalardan oluşan sergide yapıldı.

Taksim Cumhuriyet Sanat Galerisi'nde açılan sergide konuşan İBB Başkanı Kadir Topbaş, Batı'nın gelişmesinin temelinde İslâm medeniyetinin yattığını belirterek, Cihannümâ'nın bu açıdan çok önemli olduğunu söyledi. Başkan Topbaş, kitabın araştırmacılara önemli ölçüde ışık tutacağına inandığını ifade etti. Kitabı Türkçe ve İngilizce'ye kazandıran Bahçeşehir Üniversitesi Medeniyet Araştırmaları Merkezi Başkanı Prof. Dr. Bekir Karlığa da, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin Cihannümâ'yı yayınlamakla tarihe bir hazine bıraktığını ifade ederek, teşekkürlerini dile getirdi.

17. yüzyılda çizilmiş muhteşem haritalar

İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Kültür A.Ş. tarafından tıpkı basımı yapılan, ayrıca Türkçe ve İngilizce çevirileri de ayrı ciltler hâlinde yayınlanan Kâtip Çelebi'nin ünlü eseri Cihannümâ'daki haritalardan oluşan sergi, İBB Başkanı Kadir Topbaş'ın da katıldığı bir törenle Taksim Maksem Sanat Galerisi'nde açıldı.

Cihannümâ'yı Türkçe'ye kazandıran Prof. Dr. Bekir Karlığa, yaptığı konuşmada, İslâm dünyasının en önemli bilim adamlarından Kâtip Çelebi ve eseri Cihannümâ hakkında bilgiler verdi. Cihannümâ'nın 1732'de ilk matbaanın kuruluşuyla beraber İbrahim Müteferrika tarafından bastırıldığını ve yaklaşık 300 sene içinde tekrar basılmadığını belirten Prof. Karlığa, "Ben, son baskıdan önce yaptığım araştırmada, bir müzayedede Cihannümâ'nın bir nüshasının 25 bin Dolara satıldığını görmüştüm" dedi.

O zaman Kültür A.Ş. Genel Müdürü Nevzat Bayhan'a Cihannümâ'nın yeniden basılmasının çok önemli olacağını söylediğini belirten Karlığa, Kâtip Çelebi'nin vefatının 350'nci yıldönümü münasebetiyle Kültür A.Ş. tarafından düzenlenen Kâtip Çelebi Sempozyumu'nun ardından, kitapların basılması için hazırlıklara başladıklarını anlattı.

Prof. Karlığa, Kültür A.Ş.'nin öncülüğünde, MEDAM ile birlikte 10 bilim adamının çalışmasıyla kitabın Türkçe'ye çevirisini yaptıklarını söyledi. Cihannümâ'nın yalnızca Türklere hitap etmediğini, bir cihan kitabı olduğunu vurgulayan Karlığa, şöyle konuştu: "Dolayısıyla Cihannümâ'nın dünya diline aktarılması gerekiyordu. 2009 yılını UNESCO, 'Kâtip Çelebi yılı' ilân etti. Kültür A.Ş. ile beraber, Kültür Bakanlığı, Türk Tanıtma Fonu ve Bahçeşehir Üniversitesi Medeniyet Araştırmaları Merkezi olarak bunun İngilizce tercümesini de tamamladık. Ve böylece Kültür A.Ş.'nin baskısıyla, hem Osmanlıca, hem Türkçe, hem İngilizce Cihannümâ'yı bugünün insanının huzuruna getirmiş bulunuyoruz."

Prof. Dr. Bekir Karlığa, MEDAM'ın, Kâtip Çelebi'nin 400. doğum yıldönümü kutlamaları çerçevesinde 2009 yılında Washington'da düzenlediği "Piri Reis'ten Kâtip Çelebi'ye Osmanlı'nın Dünyaya Bakışı" başlıklı serginin, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan tarafından açıldığını hatırlattı. Prof. Karlığa, bu sergide yer alan haritaların Paris, Şam gibi dünyanın değişik başkentlerinde de sergilendiğini belirtti. Prof. Karlığa, serginin, UNESCO Kâtip Çelebi Yılı'nın son sergisi olduğunu kaydetti.

Batı, İslâm medeniyeti sayesinde gelişti

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş da, yaptığı konuşmada, İslâm bilim adamlarının, dünyanın bugünkü teknolojik seviyesine ulaşmasına çok önemli katkılarda bulunduklarını, Batı'nın gelişmesinin temelinde İslâm medeniyetinin yattığını söyledi. İslâm bilim adamlarının, binlerce yıllık eserleriyle geleceğe ışık tuttuklarını ifade eden Topbaş, "Bunu biz en bariz şekilde Gülhane Müzemizdeki "İslam Bilim ve Teknoloji Tarihi Müzesi"nde Fuat Sezgin Hocamızın yaptığı o çalışmalar içerisinde rahatlıkla görmekteyiz" dedi. Kâtip Çelebi'nin eseri Cihannümâ'nın 279 yıl sonra ilk baskısını yaptıklarını belirten Başkan Topbaş, kitabın araştırmacılara önemli bir ışık tutacağına inandığını söyledi.

Çöplükten sanat galerisine

Maksem Sanat Galerisi'nin dönüşüm süreci hakkında da bilgi veren Başkan Topbaş, tarihî maksemin, yıllarca yarısına kadar toprakla dolu ve bir çöplük hâlinde olduğunu hatırlatarak şöyle konuştu: "Bize kadar kimse bunu böyle değerlendirmeyi düşünmedi. Taksim gibi bir yerde, bu kadar güzel bir yerde, yoğun insan hareketinin bulunduğu bir yerde, önemli bir sanat galerisi olarak devreye girdi. Şunu özellikle ifade edeyim ki, buradaki tüm sergiler, çok ciddi bir şekilde, çok yoğun ziyaretçilere zenginliğini hissettiriyor." Sergi, 12 Mart'a kadar açık kalacak.