Belgeler, ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton‘ın büyükelçilere yolladığı mektupta Avrupa‘ya yerleştirilecek füze savunma kalkanının İran‘a yönelik olduğunu açıkça kayda geçiriyor.
Bir yandan Lübnan krizini çözmeye odaklanmış Ankara, bu hafta sonu da İran krizine kilitlenecek. Onun öncesinde de Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov ile masaya oturacak. Lavrov aynı zamanda İran ile yapılacak müzakerelere de 5 1 üyesi olarak katılacak.
Baştan alırsak... Başbakan Erdoğan‘ın mart ortasındaki Moskova gezisi öncesi Lavrov bugün İstanbul‘da olacak. Gündeminde ise Güney Akım, Samsun-Ceyhan ve Akkuyu Nükleer Santralı ötesinde fazla bir konu yok. Örneğin, Moskova iki ülke vatandaşlarına vizesiz seyahat olanağını tanıyan anlaşmanın en önemli unsuru olan "Geri Kabul Anlaşması"nı dün kabul etti. Üstüne bir de Filistin devletini tanıdı. Bütün bunlara bakıldığında iki ülke arasında bahar havası esiyor.
TBMM de Geri Kabul‘ü onaylarsa nisan ayından itibaren iki ülke vatandaşları karşılıklı olarak vizesiz seyahat olanağına kavuşacak. Buna karşın iki tarafın çözemediği konular yok değil. Öncelikli sırayı da enerji hatları alıyor. Rus tarafı, Türkiye‘nin münhasır ekonomik bölgesinden geçecek olan Güney Akım‘ın zemin etüdünü yapmak için uzun süredir izin bekliyor. Bu projenin Samsun-Ceyhan bağlantılı yürütülmemesi gerektiğini kayda geçiriyor. Samsun-Ceyhan için öngörülen 16 sent civarındaki fiyatı da yüksek buluyor. Özetle, kısa süre önce Rusya Başbakan Yardımcısı İgor Seçin‘in ziyaretinde ortaya çıkan havanın ötesinde beklenti taşımıyor. Gündemdeki bir diğer konu ise başta Kabadey Balkar‘da Müftü Pşihachev‘in öldürülmesi olmak üzere Rusya‘da yaşayan Türk ve Müslümanlara yönelik saldırılar ve Güney Kafkasya‘daki gelişmeler.
İran Zirvesi‘ne gelirsek... Aralık ayında İsviçre‘nin Cenevre kentinde yapılan zirveden somut sonuç çıkmamıştı. Yayılan havaya bakılırsa 21 -22 Ocak‘taki İstanbul zirvesinden de yüksek beklenti yok. Çünkü hem 5 1‘in hem de İran tarafının gündemi örtüşmüyor. İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Said Jalili‘nin önceki gün Azerbaycan‘dan yaptığı açıklamaya bakılırsa, Tahran zirvede, "kendi nükleer silahsızlanma programından çok, dünya sorunlarını tartışmak niyetinde"... Önceki akşam Davutoğlu ile görüşen İran‘ın yeni Dışişleri Bakanı Ali Ekber Salihlinin Ankara görüşmelerinden çıkan sonuç da aynı.
Türkiye‘nin sadece ev sahipliği yapmakla kalacağı cumartesi günü gerçekleşecek İstanbul zirvesinin bir diğer sıkıntısı ise iki gün önce ortaya çıkan yeni Wikileaks darbesi... Belgeler, ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton‘ın büyükelçilere yolladığı mektupta Avrupa‘ya yerleştirilecek füze savunma kalkanının İran‘a yönelik olduğunu açıkça kayda geçiriyor. Oysa Erdoğan‘ın direnişiyle karşılaşılan NATO zirvesindeki görüşmelerde füze savunma sisteminin İran‘a yönelik olmadığı kayda geçirilmişti. İran adı belgelerden çıkarılmış, ancak Fransa Cumhurbaşkanı Sarkozy, "Biz kediye kedi deriz" diyerek belgelerle İran‘ın kastedildiğini vurgulamıştı. Tam zirve öncesi ortaya çıkan belgelere de bakıldığında zirveler için söylenecek tek kelime var: Herkes zamana oynuyor...
Muharrem Sarıkaya HABERTÜRK
