AİLE İLE İLGİLİ SORUNLAR: Aile çocuğu sürekli eleştiriyor, kusurlarını yüzüne vuruyor ve onu başka çocuklarla kıyaslıyorsa çocuk bir süre sonra buna kendisi de inanır ve güven duygusunu kaybeder. Aile burada çocuğu eleştirmek yerine, takdir etmeli ve olumlu taraflarını görmeye çalışmalıdır.
AİLENİN YAŞAM TARZI: Aile içe dönük, toplumdan kopuk ve yalnız bir hayat yaşıyorsa çocuk aileyi bir şekilde örnek alacaktır. Çocuk burada kendisi için büyük önem taşıyan aile bireylerinin davranışlarını benimser ve dış dünyaya açılmaktan kaçınabilir.
AİLEDEN VE ÇEVREDEN GELEN ELEŞTİRİLER: Gençler eleştiriye karşı çok hassastırlar. Buna rağmen aile çocuğu rencide ederek, sen zaten cılız bir şeysin, sırık gibisin, kafan basmıyor, zaten sen anlamazsın..." türünden eleştirilerle çocuğun dünyasını sarsacak ifadeler kullandığında çocuk kendini değersiz kabul edebilir. Bu durumda çocuk gerçekten kendisinin beğenilmeyen, değer verilmeyen biri olduğuna inanabilir ve çekingen olur...
AŞIRI KORUYUCU AİLE TUTUMLAR: Aileler çocuğun kendini ifade etmesine fırsat tanımalı ve onun yeteneklerini değerlendirmesi için yardımcı olmalıdırlar. Aksi taktirde bütün sorumluluklarını anneye yükleyen çocuk dış dünyaya çıktığında afallar ne yapacağını bilemez ve güvenini yitirir. Dolayısıyla, ailenin çocuğa sorumluluk bilinci vermemesi de aynı şekilde çocuğun çekingen olmasına neden olabilir.
AİLE İÇİNDE ÇOCUĞA KENDİNİ İFADE ETME HAKKININ VERİLMESİ: Çocuklarımız durması gereken yeri bilmelidirler ama aynı zamanda saygı çerçevesinde düşüncelerini de ifade edebilmelidirler. Bazı ailelerde çocuğun konuşma, düşüncelerini ifade etme hakkı yoktur. Onun adına her zaman büyükler karar verir ,büyükler düşünür. Böyle bir ortamda büyüyen çocuk ileride güvensiz ve çekingen bir yapıya sahip olabilir.
Peki ne yapmalı? "Çocuğum çok çekingen ve kendini hiç ifade edemiyor" diye yakınan ailelerimiz, öncelikle çekingenliğin nedenini öğrenmelidirler. Eğer aile ilişkilerinde bir sorun varsa kendilerini değiştirmeli ve çocuğa destek vermelidirler. Ayrıca çocuğu takdir etmeli, sosyal aktivitelere katılmasını sağlamalı ve ona sorumluluk vermelidirler.
