Altının 90 günlük yolculuğu

Uşak'taki Kışladağ Altın Madeni'nde üretim süreci kesintisiz devam ederken, taş ve toprağın içindeki altın cevheri, 90 günlük sürecin ardından külçeye dönüştürülüyor.

Uşak'ın Ulubey ve Eşme ilçe sınırları içindeki Kışladağ Altın Madeni'nde 5 yılda 33 ton altın üretildi.

Altın rezervinin bulunduğu açık ocakta çalışma düzeni, hazırlanan program doğrultusunda 24 saat devam ediyor. Üretim süreci, içerisinde altın bulunan kayaların yerinden sökülüp gevşetilmesi için sondaj makineleri yardımıyla deliklerin açılmasıyla başlıyor.

Deliklerin içine yerleştirilen patlayıcılar kontrollü olarak patlatılarak, basamaklar halinde kaya ve toprak gevşetiliyor. Patlatma sonrası hidrolik ekskavatörle (yükleme aracı) taş ve toprak kamyonlara yükleniyor. Her biri 150 ton yük taşıma kapasiteli dev kamyonlar açık ocaktan çıkartılan iri cevher parçalarını tesisteki toz tutucu özelliğine sahip kırıcıya taşıyor.

Kırıcıya boşaltılan tonlarca cevher birkaç dakika içinde en büyüğü 1 santimetre büyüklüğündeki parçalara ayrılıyor. Kırıcıdan eleme ünitesinde işlenen cevher, daha sonra yürüyen bantlar yardımıyla altının siyanürle çözündürülerek sıvı faza alındığı (yığın liçi alanı) sahaya götürülüyor.

-LİÇ SAHASINDA ALTIN, KIRILMIŞ KAYADAN ÇÖZELTİYE ALINIYOR-

Yürüyen bantlar yardımıyla taşınarak liç sahasına getirilen, en büyüğü nohut ebadındaki cevher her biri 10 metre yüksekliğindeki 5-6 katlı yığınlardan oluşan çeşitli hücreler halindeki bölgede kireçle karıştırılarak toplanıyor.

İçerisinde su ve sodyum siyanürün dolaşımını sağlayacak boruların yerleştirildiği bölgede liç sahasında daha sonra damlama yöntemiyle taş ve toprak parçalarının üzerine, su ve seyreltik siyanür çözeltisi veriliyor. Bir ton kırılmış cevher üzerine, yaklaşık 1 m3 suya karıştırılan 300 gram sodyum siyanürlü çözelti verilerek altının taş ve topraktan çözündürülmesi sağlanıyor. Liç sahasında yaklaşık 90 gün süren çözündürme işlemi sırasında tonda 1 gram oranında bulunan altın sıvılaşıyor su ve sodyum siyanür karışımıyla birlikte altın kazanım ünitesine getiriliyor.

-ÇÖZELTİDEN ALINAN ALTIN KÜLÇEYE DÖNÜŞÜYOR-

Sodyum siyanür sayesinde sıvı haline dönüşen altın, liç sahasından özel borular yardımıyla altın kazanım ünitesindeki havuzlara getiriliyor. Bu havuzlardan altının sıvı halden katı kale dönüştürüldüğü altın kazanım tanklarına aktarılan çözelti, burada aktif karbon (Hindistan cevizi kabuğundan yapılan kömür) tanecikleri ile işleniyor. Sıvı çözeltideki altın tanklar içindeki karbon tanecikleri tarafından tutuluyor. Basınç altında aktif karbondan sıyrılan altın elektrolizten geçirilerek katı zerrecikler halinde toplanıyor. Katotda toplanan toz altın ortalama bin 63 santigrat derece sıcaklıktaki fırınlarda eritilerek dökümü gerçekleştiriliyor.

-KÜLÇE ALTIN ELLE İŞLENİYOR-

Dökümü gerçekleştirilen altın külçeleri, soğuma tanklarına alındıktan sonra bir süre bekletiliyor. Kalıplardan çıkartılan altın külçeleri tıraşlanarak üzerlerindeki kalıntıları temizleniyor. Daha sonra üzerine üretim tarihi ve yerini gösteren işaretlemeler yapılıyor. Özel deliciler ile altın külçelerinden alınan numuneler incelenmek üzere laboratuvara gönderilirken, madende elde edilen son ürün Dore (içerisinde gümüş bakır barındıran altın külçe) işlenmek üzere rafineriye gönderiliyor.