2010'da erken seçim olur mu ?

TBMM'yi; Ermeni ve Kürt açılımı, yargı reformu, seçim tarihi gibi önemli gündem maddeleri bekliyor.

TBMM'yi yeni yasama döneminde, çok zorlu konular ve yoğun bir mesai bekliyor. Türkiye'yi günlerdir meşgul eden demokratik açılım ile Ermenistan ile ilişkilerin normalleştirilmesine dönük yasal düzenlemeler, Adalet Bakanlığı'nın yeni yargı reformu, TSK tezkeresi ve ekonomideki kötü gidişata yönelik alınacak ek tedbirler, AB'ye uyum düzenlemeleri bu dönemde Meclis'te ele alınacak. Erken seçim ise, bu yasama döneminde gündeme gelecek. Hem siyasi konjonktür hem de 2006'daki yasa değişikliği; erken seçimin 2010 Kasım'ında yapılmasına ilişkin tartışmaları gündeme taşıyacak. Uzmanlar tarafından zaman zaman gündeme getirilen bu tartışmalı yasa ve siyasi atmosferdeki kırılgan yapı, Meclis'i baskın bir'erken seçime' zorlayabilir.

2010'da erken seçim olur mu?

Meclis'i bekleyen önemli gündem maddelerinden birisi de, baskın bir erken seçim ihtimali. Anayasa değişikliği doğrultusunda, normalde milletvekili seçimleri 4 yılda bir yapılacak. Ancak siyasi uzmanların, son bir yıldır üzerinde durduğu çok önemli bir yasal değişiklik seçimin 2010'a çekilmesini gündeme getirecek.

Uzmanlara göre tartışmanın asıl kaynağı, 2006 yılında yapılan bir yasa değişikliğine dayanıyor. 12 Ekim 2006 tarihinde Genel Kurul'da Ak Parti, CHP ve Anavatan Partisi grup başkanvekillerinin imzasıyla seçim yasasında yapılacak bir değişikliğe, küçük bir madde eklendi. Genel kurulda üç partinin anlaşmasıyla, öneri ve komisyon metninde bulunmayan bu sürpriz madde yasa içerisinde fazla dikkat çekmeden kabul edildi.

Eklenen madde neydi? "Her seçim döneminin son toplantı yılının 20 Temmuz günü seçimin başlangıç tarihidir ve kasım ayının ilk pazar günü oy verilir."

Uzmanlara göre, en son milletvekili seçimi 22 Temmuz 2007 tarihinde yapıldı. Seçimden hemen sonra Cumhurbaşkanı'nın halk tarafından beş yılda bir seçilmesini sağlamak üzere hazırlanan anayasa değişikliğine, milletvekilleri seçiminin dört yılda bir yapılması konusu da eklendi. Ve bu değişiklik kabul edilerek, Anayasa Maddesi haline geldi.

Anayasal hüküm ve 2006'daki yasal değişiklik birlikte ele alındığında, önümüzdeki seçimlerin tarihi ile ilgili karışık bir durum ortaya çıkıyor. Buna göre, 'son toplantı yılı' olan 2011 yazından sonraki kasımda yapılırsa, dönem dört yıldan uzun süreceği için, anayasa dışı bir durumla karşılaşılacak.

Bu nedenle bazı uzmanlar, Anayasaya uyum için seçimlerin 2010 Kasım'ına çekilmesi gerektiğini savunuyor. Bu durumda yaklaşık bir yıl sonra, erken bir seçim olacak demektir. Tabi herhangi bir yeni yasal düzenleme yapılmazsa.

Hükümet Ermenistan'a da açılacak!

Geçtiğimiz 2 ay boyunca ülke gündemini meşgul eden açılım tartışmaları, hükümet tarafından somut önerilerle Meclis'e taşınacak. Kürt açılımı diye başlayan Demokratik açılıma dönüşen son haliyle 'Milli Birlik Projesi' ismini alan açılımın kapsamı ve boyutları artık netleşecek.

İçişleri Bakanı Beşir Atalay'ın öncülüğünde devam eden açılımın yasal altyapısı bitmek üzere. Atalay'ın birçok siyasi parti ve sivil toplum kuruluşuyla yaptığı görüşmeler çerçevesinde şekillenen projenin ayrıntıları, Ekim ayı içerisinde Meclis'e sunulacak.

Yaz aylarının rehavetine rağmen siyasi atmosferdeki harareti oldukça yükselten açılımla ilgili olarak; Meclis ihtisas komisyonları ile genel kurulda; CHP ve MHP'nin itirazları nedeniyle sert tartışmaların yaşanması bekleniyor.

Meclis'in önümüzdeki 2 haftalık mesaisi içerisinde, Ermenistan açılımına ilişkin yasal düzenlemeler yer alacak. Özellikle 13 Ekim'de oynanacak olan Türkiye-Ermenistan milli maçı öncesi iki ülke arasında imzalanacak protokolün TBMM tarafından onaylanması bekleniyor. ABD'nin iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleştirilmesine dönük diplomatik baskısının, bu sürecin; Ekim ayında sonlandırılmasına yönelik beklentileri güçlendiriyor. Özellikle Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, Ermeni açılımına ilişkin gelişmeler konusunda muhalefet partilerinden elindeki somut belge ve bilgilerle destek istedi. Yine Dışişleri Bakanlığı bürokratlarının konuyla ilgili hazırladığı yasal düzenlemeler, önümüzdeki günlerde Meclis'e sunulacak. Ermenistan Devlet Başkanı Serj Sarkisyan'ın milli maç için Türkiye'ye gelişinden önce somut adımlar atılması planlanıyor.

Açılımın en önemli maddesi Ermenistan ile olan sınır kapısının yeniden açılması. Iğdır'da bulunan Alican sınır kapısının geçişlere açılması, yeniden sert tartışmalar çıkaracak.

Yeni yasama yılının önemli düzenlemelerinden birisi de yargı reformu olacak. Adalet Bakanlığı'nın hazırladığı yargı reformu tasarı, önümüzdeki günlerde Meclis'e sunulacak.

Henüz taslak aşamasındaki reform, Bakanlar Kurulu'nda son şeklini aldıktan sonra Meclis'te görüşülecek. Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun yapısında kökten değişiklik öngören taslak, HSYK'nın objektiflik, tarafsızlık ve şeffaflık temelinde, geniş tabanlı temsil esasına göre yeniden yapılandırılmasını esas alıyor.