'Bavul ticareti' nostalji oldu Elbiseler bavula döndü

Suriye'de yaşanan olaylardan 'bavul ticareti' de nasibini aldı. Türkiye'nin Suriye'ye açılan kapısı olan Kilis'teki Öncüpınar'dan geçişlerde son günlerde azalma kaydedildi. Bavul ticareti ise bilinenden farklı bir şekilde yapılıyor.

Suriye'ye sınırı olan şehirlerde 'bavul ticareti' sıkça yapılan bir işe dönüştü. 2009 yılında Suriye ile vizesiz geçiş uygulamasının başlamasıyla birlikte bu daha da yaygın hale gelmişti. Ancak Suriye'de gelişen olaylara parelel, Türkiye-Suriye ilişkilerinin gerginleşmesi 'bavul ticareti'ni de olumsuz etkiledi.

"Gümrüksüz ve vergisiz ithaline izin verilen eşyayı yabancı ülkelerden satın alıp, bavul veya çantalarla sınırdan geçirerek iç piyasada değerlendirme işi" olarak tanımlanan bavul ticareti, son zamanlarda bavulsuz bir şekilde yapılmaya başlandı. Eşyalar, giyilen bol elbiselerin içine saklanarak gümrük kapılarından geçiriliyor. Son birkaç haftadır gümrük denetimleri artırılırken, geçişlerde de bir hayli azalma gözleniyor. Suriye'den 'bavul ticareti' yoluyla getirilen ürünler arasında; sigara, çay ve şeker ilk sırada yer alıyor.

Ek iş olarak yapılıyor

Bavul ticaretini yapanlar bunu ek iş olarak görüyor. Tam zamanlı bir işte çalışıp, çıkarttıkları pasaportla haftanın birkaç günü sıklıkla Halep'e gidip sigara, çay ve şeker getiriyorlar. Bunu da bakkal ya da marketlere pazarlıyorlar. Beş yıldır bu işi yapan S. İ.'ye sorulmaması gereken bir soruyu yani ne kadar kâr elde ettiğini sorduk: "Beş seneden bu yana Suriye'ye gidip gelirim. Orada mallar Türkiye'ye göre biraz daha ucuz. Türkiye'de 6.50 TL'ye satılan aynı marka sigara Suriye'de 1.30 TL. Çay ve şeker de neredeyse yarı fiyatına. Eskiden aldığımız malları çantalarda geçirirdik. Son zamanlarda denetimler arttı, bol elbiseler giyip elbisemizin içinde geçiriyoruz. Durum böyle olunca sigara getirmek daha cazip oldu. Her defasında en fazla 15 karton sigara yerleştirebiliyorum üzerime. Kartonunu 26 TL'ye alıp 31 TL'den satıyorum. Toplam 75 TL kâr oluyor. Masrafları düşünce 50 TL net kâr sağlıyorum."

Gidiş-geliş azaldı

Türkiye ve Arap Birliği'nin Suriye'ye karşı yaptırım kararının ardından Suriye, Gaziantep'te bulunan konsolosluğunu kapattı ve Serbest Ticaret Anlaşması kapsamındaki tüm çalışmaları da dondurma kararı aldığını açıklamıştı. Bu olayların ardından Suriye'de yaşanan iç karışıklıkların dozu daha da yükselirken gidiş-gelişlerde azalma kaydedildi. Suriye'den Türkiye'ye yük taşıyan kamyon şoförleri ise konuşmaktan ve objektiflere görünmekten kaçınıyor.

İhracat yüzde 6 düştü

Suriye'de Mart ayından bu yana süre gelen olaylar Türkiye ile Suriye arasındaki ticareti de etkiledi. Olayların başladığı Mart ayı ile Kasım ayı arasında Suriye'ye yapılan ihracatta geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 6 düşüş yaşandı. 2010 yılının Mart-Kasım arasında Suriye'ye 1 milyar 395 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirilirken 2011'in aynı döneminde 87 milyon dolarlık düşüş kaydedildi. Türkiye'nin en fazla ihracat gerçekleştirdiği ülkeler arasında 19. sırada yer alan Suriye'ye, 2010 yılında 1 milyar 854 milyon dolarlık ihracat yapılmıştı.

En fazla Gaziantep etkilendi

Suriye'ye yapılan ihracat iller bazında ele alındığında bundan en fazla Gaziantep etkilendi. 2010 yılının Mart-Kasım döneminde 93 milyon 167 bin dolarlık ihracat gerçekleştiren Gaziantep, bu yılın aynı döneminde 76 milyon 469 bin dolarlık ihracat yaparak yüzde 18'lik düşüş kaydetti.

Suriye Nusaybin kapısını kapattı

Suriye, dün sabah saatlerinden itibaren Mardin'in Nusaybin ilçesindeki sınır kapısını kapattı. Nusaybin Kaymakamı Murat Girgin, dün sabah saatlerinden itibaren Suriye tarafından sınır kapısının kapatıldığını bildirdi. Kaymakam Girgin, "Suriyeli yetkililerle yaptığımız görüşmelerde bakım, onarımı gerekçe göstererek giriş-çıkışları kapattıklarını söylediler. Dün itibariyle Suriye vatandaşları dahi geçiş yapamıyor.

Memurlarımız şu anda görevlerinin başında bekliyor. Suriye tarafının kapıyı açması halinde geçişler normale dönecektir" dedi.